كه زبان مادرىشان فارسى نيست ، زبان فارسى را نسبت به زبان پشتو زودتر ياد مىگيرند . بنابراين ، دستهبندى زبانها به نحوى به دستهبندى گروههاى قومى ارتباط مىيابد ، با اين تفاوت كه دو قوم عمدهء كشور هزاره و تاجيك به يك زبان صحبت مىكنند . لذا درجهبندى زبان در افغانستان از اين قرار خواهد بود :
اول - درى
دوم - پشتو
سوم - تركى ( ازبكى و تركمنى ) البته تفاوت چندانى بين ازبكى و تركمنى وجود ندارد .
چهارم - بلوچى
پنجم - نورستانى
ششم - قرقيزى
هفتم - عربى و . . .
در شهرها به استثناى جنوب و شمال غربى - كه اكثرا پشتو و تركى صحبت مىشود - زبان عامهء مردم فارسى است . كتب مدارس در شهرها و نقاط مركزى ، شمالى و غربى كشور فارسى ، ولى در جنوب و جنوب شرقى به زبان پشتو است . اخبار راديو و مطالب روزنامهها ، مصوبات دولت ، مجلس ، قواى قضايى همه و همه به دو زبان درى و پشتو نشر و پخش مىگردد .
نبايد ناديده گرفت كه در دوره انقلاب ، زبان پشتو جايگاه قبلى خود را كاملا از دست داد و با بسته شدن مدارس كشور تعداد زيادى از مردم افغانستان ( كودكان و جوانان كه بزرگان آيندهاند ) از يادگيرى اجبارى اين زبان محروم شدند ، درحالىكه در خود كشور و نيز در دنياى مهاجرت زبان فارسى بيش از گذشته گوينده پيدا كرد و رونق يافت .
شناسنامه افغانستان ( فارسى ) — صفحة 34
مساهمون: بصير احمد دولت آبادى
ص٣٤