تفسير شريف لاهيجى ( فارسى ) — صفحه 37

قُلْ بگو اى محمد مَنْ كانَ فِي الضَّلالَةِ هر كه باشد در گمراهى . و در تتمهء حديث حضرت صادق عليه السّلام است كه : مراد از « مَنْ كانَ فِي الضَّلالَةِ » آنانند كه ايمان بولايت امير المؤمنين عليه السّلام و بولايت ما ائمهء هدى نمىآرند ، پس ايشان هم ضال خواهند بود و هم مضل فَلْيَمْدُدْ لَهُ الرَّحْمنُ مَدًّا پس بايد كه مدد كند خداى بخشنده مدد كردنى ، يعنى مدد مىكند مر او را به طول عمر و تمتع از مشتهيات دنيوى خداى بخشنده مدد كردنى ، اگر چه لفظ « فليمدد » بصيغهء امر و انشا واقع شده ، اما مراد خبر است حَتَّى إِذا رَأَوْا تا آنكه ببينند ما يُوعَدُونَ آنچه وعيده كرده شده‌اند به آن ، و آن وعيد إِمَّا الْعَذابَ يا عذاب در دنيا است مانند قتل و اسر كه قبل از خروج قائم آل محمد بر ايشان واقع خواهد شد وَ إِمَّا السَّاعَةَ و يا عذابى است كه نزديك بقيامت در وقت خروج قائم آل محمد خواهند ديد فَسَيَعْلَمُونَ جواب « اذا رأوا » است يعنى چون آن عذابها را مشاهده كنند پس زود باشد كه بدانند بمعاينه نزد ظهور صاحب عصر و زمان عليه صلوات اللَّه الملك الرحمن كه مَنْ هُوَ شَرٌّ مَكاناً كيست بدتر باعتبار قدر و منزلت نزد قائم آل محمد وَ أَضْعَفُ جُنْداً و كيست ضعيف‌تر از روى لشگر و مددكار ايراد ضمير مفرد مثل « له » و « هو » و جمع مانند « راوا » و غير آن باعتبار لفظ « من » و معنى آن است . وَ يَزِيدُ اللَّهُ معطوف است بر « مَنْ كانَ فِي الضَّلالَةِ » اى « قل يزيد اللَّه » يعنى بگو اى محمد زياد مىكند خداى تعالى بتوفيق و لطف خود « الَّذِينَ اهْتَدَوْا هُدىً » آنانى را كه راه حق يافته‌اند باتباع قائم آل محمد و عدم انكار او هدايتى را بعد از هدايتى چنانچه در تتمهء حديث كافى مذكور است كه حضرت صادق عليه السّلام در تفسير آيهء « وَ يَزِيدُ اللَّهُ » تا آخر ، فرمودند كه « يزيدهم ذلك اليوم هدى باتباعهم القائم عليه السّلام حيث لا يجحدونه و لا ينكرونه » ترجمهء اين آيات چنانچه نوشته شد مستفاد از حديث حضرت صادق عليه السّلام است كه در كتاب مستطاب كافى ايراد كرده و اللَّه هو الكافى وَ الْباقِياتُ الصَّالِحاتُ خَيْرٌ عِنْدَ رَبِّكَ ثَواباً و عملهاى پايدار نيكو خوب است نزد پروردگار تو از روى جزا و پاداش وَ خَيْرٌ مَرَدًّا