باشيد مگر شخص مسحور بىعقل را زيرا كه اگر مبنى بر اينمعنى نباشد لازم ميآيد كه بعضى از اينكفار تبعيت پيغمبر ما صلوات اللَّه عليه و آله كرده باشند و حال آنكه اين تبعيت مفقود بود و ممكن است كه اين نجوى و گفتگو با اصحاب پيغمبر باشد كه مشركان باصحاب ميگفتند باشند كه متابعت نميكنيد شما اى اصحاب محمد مگر شخصى بيعقل را يا مانند خود شخصى را .
انْظُرْ كَيْفَ ضَرَبُوا لَكَ الْأَمْثالَ
بنگر كه چگونه زدند براى تو مثلها را يعنى گاهى ترا شبيه بساحر ميكردند و گاهى بشاعر و گاهى بكاهن و گاهى بمجنون
فَضَلُّوا
پس در جميع اين امثال و اقوال گمراه شدند
فَلا يَسْتَطِيعُونَ سَبِيلًا
پس نميتوانند يافت مخرجى و بدر روى از آن گمراهى بواسطهء اصرارى كه در كفر دارند و بعضى معنى آيه را چنين گفته‌اند كه : پس نميتوانند يافت راهى بسوى طعن و تكذيب تو آن چنان راهى كه معقول و موجه باشد و ميتواند كه مراد اين باشد كه «
فَلا يَسْتَطِيعُونَ سَبِيلًا
الى - الحق و الهدى » .
وَ قالُوا
و گفتند كافران و منكران حشر و نشر :
أَ إِذا كُنَّا عِظاماً وَ رُفاتاً
آيا مبعوث خواهيم شد وقتى كه بشويم ما بعد از مرگ و مرور زمان استخوان و خاكهاى ريزه شده
أَ إِنَّا لَمَبْعُوثُونَ خَلْقاً جَدِيداً
آيا مبعوث خواهيم شد حالكونى باشيم ما مخلوقى تازه .
قُلْ
بگو اى محمد :
كُونُوا حِجارَةً
باشيد شما سنگ
أَوْ حَدِيداً
يا آهن
أَوْ خَلْقاً مِمَّا يَكْبُرُ فِي صُدُورِكُمْ
يا آفريده از آن چيزى كه بزرگ نمايد در دلهاى شما از قبول حيات كه ما بقدرت كامله ميميرانيم شما را و بعد از آن زنده ميكنيم حاصل كلام آنكه عظام و رفات قابليت حيات دارند قابل حيات را حيات دادن سهل است و اگر شما چيزى چند بشويد كه أصلا قابليت حيات نداشته باشيد مانند سنگ و آهن و بزرگتر از آنها در عدم قبول حيات مثلا آسمان و جبال كه ما قادريم بر اينكه حيات را