[ آيات 40 - 33 ]
( تفسير لفظى )
33 -
وَ ما كانَ اللَّهُ لِيُعَذِّبَهُمْ وَ أَنْتَ فِيهِمْ وَ ما كانَ اللَّهُ مُعَذِّبَهُمْ وَ هُمْ يَسْتَغْفِرُونَ .
خداوند آنان را عذاب نكند در وقتى كه تو در ميان ايشانى ! و خداوند آنان را عذاب نكند درحالىكه از خدا آمرزش مىخواهند .
34 -
وَ ما لَهُمْ أَلَّا يُعَذِّبَهُمُ اللَّهُ وَ هُمْ يَصُدُّونَ عَنِ الْمَسْجِدِ الْحَرامِ وَ ما كانُوا أَوْلِياءَهُ إِنْ أَوْلِياؤُهُ إِلَّا الْمُتَّقُونَ وَ لكِنَّ أَكْثَرَهُمْ لا يَعْلَمُونَ .
چه جاى آنست كه خداوند آنان را عذاب نكند درحالىكه مردم را از خانهء خدا برمىگردانند و مانع مىشوند ! درحالىكه آنان ولىّ و صاحب اختيار مسجد نيستند ، و اولياء و كسان مسجد ، تنها مردم پرهيزكارند و لكن بيشتر آنها اين معنى را نمىدانند !
35 -
وَ ما كانَ صَلاتُهُمْ عِنْدَ الْبَيْتِ إِلَّا مُكاءً وَ تَصْدِيَةً فَذُوقُوا الْعَذابَ بِما كُنْتُمْ تَكْفُرُونَ
و نبود نماز آنها نزديك خانهء خدا ، جز سوت زدن و دست زدن ! پس عذاب را بچشيد به سبب آنكه كافر شديد .
36 -
إِنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا يُنْفِقُونَ أَمْوالَهُمْ لِيَصُدُّوا عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ فَسَيُنْفِقُونَها ثُمَّ تَكُونُ عَلَيْهِمْ حَسْرَةً ثُمَّ يُغْلَبُونَ وَ الَّذِينَ كَفَرُوا إِلى جَهَنَّمَ يُحْشَرُونَ .
آنان كه كافر شدند مالهاى خود را خرج مىكنند تا مردم را از راه حق بازدارند ، پس آنها را انفاق خواهند كرد و نتيجه براى آنها حسرت و ندامت خواهد بود و سرانجام مغلوب و سرشكسته مىشوند و آنان كه كافر شدند به دوزخ رانده خواهند شد .
37 -
لِيَمِيزَ اللَّهُ الْخَبِيثَ مِنَ الطَّيِّبِ وَ يَجْعَلَ الْخَبِيثَ بَعْضَهُ عَلى بَعْضٍ فَيَرْكُمَهُ جَمِيعاً فَيَجْعَلَهُ فِي جَهَنَّمَ أُولئِكَ هُمُ الْخاسِرُونَ .
اين كار براى آنست كه حق از باطل تميز داده شود و اهل باطل را برهم مىافكند ! تا همه روى هم افتند ، آنگاه آنان را در دوزخ افكند كه همگى زيانكارانند .
38 -
قُلْ لِلَّذِينَ كَفَرُوا إِنْ يَنْتَهُوا يُغْفَرْ لَهُمْ ما قَدْ سَلَفَ وَ إِنْ يَعُودُوا فَقَدْ مَضَتْ سُنَّتُ الْأَوَّلِينَ .
بگو ( اى محمّد ) به آنها كه كافر شدند ، اگر بازايستند از كفر ، از آنچه گذشته آمرزيده مىشوند و اگر به كفر بازگردند و به كفر بايستند ، سرانجام همان است كه به پيشينيان گذشت و معلوم است !
39 -
وَ قاتِلُوهُمْ حَتَّى لا تَكُونَ فِتْنَةٌ وَ يَكُونَ الدِّينُ كُلُّهُ لِلَّهِ فَإِنِ انْتَهَوْا فَإِنَّ اللَّهَ بِما يَعْمَلُونَ بَصِيرٌ .
و كشتار كنيد كافران را تا آنكه فتنه و ناامنى نباشد و ( اسير در دست كافر نماند ) و پرستش در روى زمين همه جا با خدا بود و اگر از جنگ بوسيلهء شهادت يا جزيت بازايستند خداوند به آنچه مىكنند بينا و دانا است .
40 -
وَ إِنْ تَوَلَّوْا فَاعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ مَوْلاكُمْ نِعْمَ الْمَوْلى وَ نِعْمَ النَّصِيرُ .
و اگر از فرمان بردن و گردن نهادن برگشتند پس بدانيد كه خداوند يار شما است و چه خوب يار و چه نيكومددكار و ياورى است !
( تفسير ادبى و عرفانى )
33 -
وَ ما كانَ اللَّهُ لِيُعَذِّبَهُمْ وَ أَنْتَ فِيهِمْ .
آيه . سياق اين آيت بيان شرف مصطفى است و اجلال قدر او و اظهار عزّ او ، خداوند مىفرمايد : اى مهتر خافقين ، اى سيّد ثقلين ، تا تو در صلبهاى ايشان بودى ، اسلاف ايشان را عذاب نكرديم ، و امروز كه در ميان ايشانى عذاب از ايشان برداشتهايم و فردا كه از ميان ايشان بشوى و خادمان و چاكران تو در ميان ايشان باشند و استغفار كنند عذاب نكنيم ، تا جهانيان عزّ و جاه و حرمت و پايگاه تو را بر درگاه ما بشناسند و بدانند كه توئى براى ما عزيز بندهاى .