[ آيات 92 - 83 ]
( تفسير لفظى )
83 -
وَ تِلْكَ حُجَّتُنا آتَيْناها إِبْراهِيمَ عَلى قَوْمِهِ نَرْفَعُ دَرَجاتٍ مَنْ نَشاءُ إِنَّ رَبَّكَ حَكِيمٌ عَلِيمٌ .
آن دليل و حجّت ما كه ابراهيم بر قوم خويش آورد ، ما او را تلقين كرديم ، و ما هركس را كه بخواهيم درجههاى بلند مىدهيم كه خداوند تو ( اى محمّد ) راستدان و دانا است .
84 -
وَ وَهَبْنا لَهُ إِسْحاقَ وَ يَعْقُوبَ كُلًّا هَدَيْنا وَ نُوحاً هَدَيْنا مِنْ قَبْلُ وَ مِنْ ذُرِّيَّتِهِ داوُدَ وَ سُلَيْمانَ وَ أَيُّوبَ وَ يُوسُفَ وَ مُوسى وَ هارُونَ وَ كَذلِكَ نَجْزِي الْمُحْسِنِينَ .
ما به ابراهيم ، اسحاق و يعقوب ( پسر او ) بخشيديم و همه آنها را به ايمان راهنمائى كرديم و پيش از آنها نوح را هدايت به راه راست كرديم و از ذرّيّهء ( نسل ) او داود و سليمان و ايوب و يوسف و موسى و هارون رهبرى كرديم و ما نيكوكاران را اينچنين پاداش دهيم .
85 -
وَ زَكَرِيَّا وَ يَحْيى وَ عِيسى وَ إِلْياسَ كُلٌّ مِنَ الصَّالِحِينَ .
و از نسل آنها زكريّا و يحيى و عيسى و الياس همه از شايستگانند .
86 -
وَ إِسْماعِيلَ وَ الْيَسَعَ وَ يُونُسَ وَ لُوطاً وَ كلًّا فَضَّلْنا عَلَى الْعالَمِينَ .
و از نسل آنها اسماعيل و يسع و يونس و لوط همه را بر جنّ و انس برترى و فزونى داديم .
87 -
وَ مِنْ آبائِهِمْ وَ ذُرِّيَّاتِهِمْ وَ إِخْوانِهِمْ وَ اجْتَبَيْناهُمْ وَ هَدَيْناهُمْ إِلى صِراطٍ مُسْتَقِيمٍ .
و بعضى از پدرشان و فرزندانشان و برادرشان را برگزيديم و رهنمائى به راه راست كرديم .
88 -
ذلِكَ هُدَى اللَّهِ يَهْدِي بِهِ مَنْ يَشاءُ مِنْ عِبادِهِ وَ لَوْ أَشْرَكُوا لَحَبِطَ عَنْهُمْ ما كانُوا يَعْمَلُونَ .
آن است رهنمائى خداوند كه هركس را بخواهد رهنمون شود و اگر با خداى شريك گرفتند آنچه كردهاند از كارها همه ناچيز و تباه و نابود گردد .
89 -
أُولئِكَ الَّذِينَ آتَيْناهُمُ الْكِتابَ وَ الْحُكْمَ وَ النُّبُوَّةَ فَإِنْ يَكْفُرْ بِها هؤُلاءِ فَقَدْ وَكَّلْنا بِها قَوْماً لَيْسُوا بِها بِكافِرِينَ .
آنانند ( پيغمبران ) كه كتاب آسمانى و دين و حكمت و پيغمبرى داديم اگر ( قريش ) به آنها كافر شدند ، ما قومى برگماشتيم كه به آنها كافر نيستند .
90 -
أُولئِكَ الَّذِينَ هَدَى اللَّهُ فَبِهُداهُمُ اقْتَدِهْ قُلْ لا أَسْئَلُكُمْ عَلَيْهِ أَجْراً إِنْ هُوَ إِلَّا ذِكْرى لِلْعالَمِينَ .
آنان كسانى هستند كه خداوند هدايتشان كرد پس به راست راهى آنان پى بر و پس روى گير و بگوى كه من براى پيغام رساندن مزدى نمىخواهم ، آنچه از من مىشنويد نيست جز پندى براى همه مردم جهان .
91 -
وَ ما قَدَرُوا اللَّهَ حَقَّ قَدْرِهِ إِذْ قالُوا ما أَنْزَلَ اللَّهُ عَلى بَشَرٍ مِنْ شَيْءٍ قُلْ مَنْ أَنْزَلَ الْكِتابَ الَّذِي جاءَ بِهِ مُوسى نُوراً وَ هُدىً لِلنَّاسِ .
خداى را آنگونه كه شايد و بايد نشناختند هنگامى كه گفتند : خداوند بر مردم هيچچيز نفرستاد ! بگو ( اى محمّد ) كى فرستاد آنچه كه موسى آورد ؟ كه روشنائى و نشان و رهنمونى براى مردم بود ؟
تَجْعَلُونَهُ قَراطِيسَ تُبْدُونَها وَ تُخْفُونَ كَثِيراً وَ عُلِّمْتُمْ ما لَمْ تَعْلَمُوا أَنْتُمْ وَ لا آباؤُكُمْ قُلِ اللَّهُ ثُمَّ ذَرْهُمْ فِي خَوْضِهِمْ يَلْعَبُونَ .
شما آنها را در كاغذها مىنويسيد و بعضى از آنها را آشكار مىسازيد و بيشتر آنها را پنهان مىداريد ! درصورتىكه آنچه كه شما و پدرانتان آنها را نمىدانستند بشما آموخته شد ! ( كى بشما آموخت ؟ ) بگو خداوند ، پس از آن آنها را بگذار كه در نادانى خود بازى كنند .