روغن نفط
دهن الحجر : منظور همان « نفط » است كه بدان « زيت الجبل » و « دهن الحجر » نيز گويند .
ر . ك - : مخزن الادويه ، ذيل مادهء نفط « 1 » .
روغن هسته زردآلوى تلخ / دهن المشمش
دهن المشمش : روغن همهء اقسام آن مفتح سدد و ملين صلابات و رافع خشونت حلق و درشتى جلد . روغن مغز تلخ آن به قدر يك مثقال كشندهء كرم معده و مسهل آن به قوت و محلل اورام مقعده و مفتت حصات و جهت زحير بارد و بواسير ظاهرى و باطنى شرباً و طلاءً و با افيون جهت جميع اوجاع طلاءً ، و قطور آن در گوش جهت تسكين درد و قتل كرم آن و گرانى سامعه بىعديل و در ساير افعال قريب به روغن بادام تلخ .
مقدار شربت آن تا سه مثقال .
و روغن شيرين آن ضعيفتر از روغن بادام شيرين است .
صنعت آن : مانند روش گرفتن روغن بادام است . « 2 »
دهن حبهء الخضراء / دهن حبّ البطم / روغن مغز حبهء الخضراء
طبيعت روغن مغز حبة الخضراء آن : در دوم گرم و خشك .
خواص : مبهّى و مصلح بلادر و مقوى اعصاب دموى و جهت مواد باردهء رطبه نافع و آشاميدن او جهت تصفيهء آواز و تفتيح سُدّه و يرقان و عسر بول و تحليل حصات و درد كمر و زانو و فالج و لقوه و با سركه جهت جميع سموم و برودت اعضا و تدهين او به دستور اعراض مذكوره و اعضا و تقويت هاضمه نافع و مورث تشنگى و مصلحش طباشير .
و قدر شربتش تا سه درهم است .
صنعت آن : به روش روغن بادام است . « 3 »
هامش
( 1 ) . مخزن الادويه ، قسمت فهرست ادويه .
( 2 ) . همان ، مادهء « مشمش » .
( 3 ) . محمد مؤمن حسينى طبيب ، تحفه حكيم مؤمن ( تحفة المؤمنين ) ، ص 80 ، مادهء « حبة الخضراء » .