صنعت آن : بگيرند رمان امليسى بىدانه و آب آن را گرفته ، قدرى به شيرين رسيده را پوست و بهدانه و ثفل جدا كرده ، داخل نموده بپزند تا به قوام آيد و اگر به جاى به قدرى نبات سفيد - به جهت قوام آمدن - داخل نمايند ، شايسته است . « 1 »
رب انار ترش :
ربّ انار ترش : در افعال اقوا از آب آن است كه قابض و مدر بول و مسكن حرارت معده و غليان خون و مانع سيلان مواد به معده و جهت رفع خمار و قى و خفقان حار و منع صعود بخار غذا و رفع دخانيت آن نافع و اكثار آن مورث قرحهء امعاء و سحج .
و مضر : مبرود و مضعف جاذبه جگر و قوهء باه .
و مصلحش : انار شيرين و زنجبيل پرورده و امثال آن .
صنعت آن : بگيرند آب انار ترش و در ديگ سنگى يا گلى يا مس تازه قلعى نموده و در هر ده من از آب انار ترش ، يك من به شيرين را پوست جدا كرده ، بهدانه و ثفل آن را برآورده هر بهى را پنج شش قطعه نموده در آن انداخته بجوشانند به آتش ملايم تا به قوام آيد ، پس فرود آورده در مرتبان اخضر نگاه دارند و بعضى به را داخل نمىكنند و به جاى آن در هر ده من آب [ انار ترش ] يك من قند سفيد يا دوشاب داخل كرده بپزند و بعضى بى شيرينى و به تنهايى به قوام مىآورند . « 2 »
ربّ به ترش / ربّ به حامض
طبيعت ربّ به ترش : در آخر اول سرد و خشك .
خواص : قابض و قاطع قى و اسهال مرارى و مانع صعود بخارات و مسكن تشنگى و حرارت و درد معده و امعائى كه از خلط موجود باشد ، و مسهل بعصر ، و مضرّ صاحب اسهال است .
صنعت آن : مانند ربّ سيب است . « 3 »
هامش
( 1 ) . همان ، ص 138 .
( 2 ) . همان .
( 3 ) . همان ، ص 171 .