نسختي ديگر غاريقون و تربد سپيد از هر يكى يك درم ، رب سوس و ايارج فيقرا و فراسيون از هر يكى دو دانگ ، شحم حنظل و انزروت و صبر از هر يكى چهاردانگ ، شربت سه درم .
صفت حب سعال رب سوس پنج درم ، بلبل و قردمانا و مغز بادام تلخ از هر يكى دو درم ، حلتيت يك درم ، اندر ماء العسل بسرشند و به حبها كنند .
حب سعال ديگر 31 بگيرند : بهدانه شيرين و مغز بادام و نبات از هر يكى دو مثقال ، خرد خرد بكوبند و به گلاب بسرشند و حبها كنند و پيوسته در زير زبان ميدارند .
ذات الجنب و ذات الريه و شوصه
" ذات الريه " ، آماس شش باشد .
علامتهاي آن
( 1 / 207 )
تب گرم و تنگي نفس و سرخي رخسار و گراني سينه 32 . و " ذات الجنب " برسام باشد ، بعضي [ ساير نسخه ها : يعني ] آماس عضلههاى پهلوها و سينه . و " شوصه " آماس حجاب و عضلههاى آن باشد يا آماس معاليق 33 جگريا آماس معاليق سپرز .
علامتهاي آن تب گرم و دشواري دم زدن و درد خلنده .
علاج آن نخست فصد بايد كرد ، و ماء الشعير دادن با شراب بنفشه و روغن بادام و بران اقتصار كردن ( كوتاه كردن - كفايت كردن ( تا چهار روز . و اگر " نفث " آغاز كند ، اندر ماء الشعير ، عناب و سپستان و مويزدانه بيرون كرده و انجيربستى و بيخ سوسن و بنفشه مىبايد پخت و اگر " نفث " دشوارتر و كمتر بود ، طبيخ و زوفا دهند ، بدين صفت : عناب بيست عدد ، سپستان پنجاه عدد ، بنفشه هفت درم ، اصل سوس ده درم ، تخم خطمي پنج درم ، مويز دانه بيرون كرده ده درم ، جو ده درم بپزند ، چنان كه رسمست ، با شراب بنفشه بدهند يا با كشكاب ، و ضمادى از بابونه و آرد جو و بيخ خطمي و بيخ سوسن و بنفشه و روغن بادام و موم صافي ( موم خالص و پاك ) برآن موضع نهند ، و غذا ، سپوس آب با شكر و روغن بادام ، استفراغ ، به طبيخ عناب و آلو سياه و بنفشه و لسان الحمل و بيخ سوسن و بيخ خطمي و سپستان و ترنجبين و فلوس خيارجنبر 34 كنند ، تا شفا يابند .