لمزاج البدن و مراد اين معانى « 1 » است كى من ياذ كردم « 1 » و همىكويم جن مزاج « 2 » معتدل بوذ نبض اين كس معتدل بوذ بعظم و صغر و معتدل بوذ بسرعت و بطأت و تفاوت « 3 » و تواتر و بصلابت و لين و قوى بوذ و به قوت انفعالى بغايت اعتدال بوذ ، و جن ميل دارذ بكرمى نبض اين كس عظيم [ بوذ ] « 4 » بغايت عظم و سريع و قوى و اين كس دلير بوذ و متهوّر و سختدل بوذ و بىرحم ، و اكر اخلاق محمود و عقل مكتسب يارى ندهذش « 5 » ستمكاره بوذ و كشنده و خشمناك و اگر سر و گردن و بهلوها بزرك نبود و سينه فراخ بوذ بغايت دليل بوذ مر « 6 » كرمى دل را و بوذ نيز كسر و كردن و بهلوها بزرك بوذ و با همين دل گرم بوذ و آنكاه دلايل ديگر بايذ دانستن و دليل بردن ، و اگر مزاج دل ميل دارذ « 7 » بسردى نبض اين كس صغير بوذ و بطى و لكن ضعيف نبوذ و اين كس بغايت بذدل بوذ و ترسنده و كمخشم بوذ و « 8 » سينهء وى تنگ « 9 » و خاصه آنكاه كسر بزرك
( f . 109 )
بوذ و گردن و سينهتنگ « 10 » آنكاه دليل بوذ بغايت سردى مزاج دل و اما « 11 » اكر ميل دارذ بترّى نبض اين كس « 12 » نرم بوذ « 13 » و همه تن وى ببسوذن نرم بوذ و « 13 » جنانك اكر مزاج دل كرم بوذ همه تن ببسوذن گرم بوذ « 14 » بغايت « 15 » و كر سرد بوذ همه تن سرد بوذ « 15 » و اين كس زوذ خشم بوذ و لكن زوذ آرامذ و جن مزاج دل خشك بوذ حال بخلاف « 16 » اين بوذ اعنى نبض اين كس صلب بوذ و كم خشم
هامش
( 1 - 1 ) - ف : كه من ياذ كردهام
( 2 ) - ف : مزاج دل
( 3 ) - ف : و بتفاوت
( 4 ) - از « ف » افزوده شد
( 5 ) - ف : ندهندش
( 6 ) - ف : « مر » ندارد
( 7 ) - ف : ميل كند
( 8 ) - ب ه : جون
( 9 ) - ف : بود ب ه : سر و كردن . . . م : بخاصه جون سر و كردن خرد بود
( 10 - 9 ) - ف : ندارد
( 11 ) - ف : « اما » ندارد
( 12 ) - ف : افزوده . ميل دارد .
( 13 - 13 ) - ف : ندارد
( 14 ) - ف : افزوده . نيز
( 15 - 15 ) - ف : ندارد
( 16 ) - ف : بر خلاف