تكلّم مىكرد و حالت خود را به تماشاكنندگان چنين تقرير مىكرد ، كه در محاربهء « روم » و « روس » گلولهء توپ در محاصرهء « باتوم » به من رسيده ، نصف بدنم را متلاشى ساخته ، بعد از آن به « پاريس » برده ، معالجه نمودند . حالا به قدرت « ايزد متعال » زنده هستم .
از قراين چنين مستفاد مىشد كه مانند ديگر بازىها « شعبده » و « حيله » باشد ، و الّا مشكل است [ كه ] حقيقت داشته باشد .
از رسومات اين مملكت يكى آن است كه ايّام ولادت كبار « 1 » دين را جشن بزرگ مىشمارند ، [ به ] خصوص در روز ولادت « حضرت رسول اكرم » - صلوة اللّه و سلامه عليه - را بسيار معزز و محترم شمرده ، بر ساير اعياد ترجيح مىدهند ؛ و از همين قبيل است جشن بزرگى كه براى « سيد احمد بدوى « 2 » » مىگرفتند ، كه به تفصيل ذكر شد .
ديگر ، رسمى دارند كه در همهء ولايات « عربستان » و « روم » شيوع دارد ، « ختنهكنان » اولادشان است . قرار است كه چند روز پسرى كه بايد « ختنه » بشود ، او را زينت داده ، با اهل و عشيره خود در كوچه و بازار گردش داده ، و شبها « مهمانى و « اطعام » مساكين مىنمايند .
مذكور نمودند « اسماعيل پاشا » در عروسى « ختنهكنان » يكى از اولاد خود ، معادل 000 ، 22 جينهء مصرى خرج كرده بود .
از امتيازات « مصر » يكى « رصدخانه » اى است موسوم به « جويّه » ، كه در « عباسيّه » ، در سنهء 1868 مسيحى بنا كردهاند ، كه تقريبا نيم ساعت راه از شهر با « شمن دفر » مسافت دارد .
دوربين بسيار بزرگى در آنجاست . گويند تا اين زمان نظير آن اختراع نشده است .
غير از اين ، اسبابهاى خوب هم دارد .
رئيس « رصدخانهء مصر » ، منجمباشى « محمود افندى » است ، كه بناى « گنبد هرمان » را با كمال دقت تحقيق كرده ، او در « تقويم مصر » ، درجات را اينطور ذكر كرده ، مىگويد :
عرض بلد « مصر » 30 درجه و 30 دقيقه و 4 ثانيه و طول بلد از همين « رصدخانه » 5 دقيقه و 9 ثانيه است .
ارتفاع « رصدخانه » از سطح « درياى سفيد » 33 متر [ است ] .
انتهاى درجهء حرارت در « قاهره » 48 درجه و انتهاى نقصانش تا حوالى صفر
هامش
( 1 ) . بزرگان .
( 2 ) . بداوى .