جزيرهء كوچكى در وسط آن واقع است ، كه در وقت عبور واپور ، در سمت يسار مىماند . اين دريا به اسم اين جزيره موسوم است و از آنجا سنگهاى مرمر بسيار اعلى به « اسلامبول » مىآورند .
سمت چپ قطعه آسياى تركى جزو ولايت « آناتولى » است ، كه تلال و جبال عظيمه نمايان است . سمت راست جزائر كثيره است ، كه تفصيل آن خواهد آمد ، كه اين جزائر رفتهرفته منتهى به سرحدّ « يونان » مىشود .
صبحى ، وقت طلوع آفتاب ، به اسكلهء « كينه بولى » « 1 » رسيده ، يك ساعت معطّل شده ، بار خود را گرفته ، به راه افتاد . در سواحل ، كوههاى مرتفع و سخت پيدا بود كه در كمرهء آنها تختهسنگها را آب دريا زده ، با صداى مهيب به دريا مىانداخت .
روز جمعه ، پانزدهم شهر شوال 96 [ 12 ه . ق . ]
امروز 4 ساعت از دسته گذشته ، مقابل « چناققلعه » « 2 » رسيديم . قلعه در تنگه و معبر كشتىها ساخته شده ، قوهء حربيّهء اين نقطه از جميع قلاع محكمتر و بيشتر است ؛ و در حقيقت كليد فتح اسلامبول است .
قرار كليه بر اين است كه هر واپور « دولتى » يا « تجارتى » بخواهد كه داخل « بوغاز » شود ، بايد بيرق دولتى خود را افراشته و اذن حاصل نمايد تا داخل شود ؛ و الّا بىاجازه نمىتواند داخل شود .
واپور در محاذى « قلعه » 2 ساعت لنگر انداخته ، بار داده و گرفته ، به راه افتاد . در اين « قلعه » ، باغات و عمارات خوب درست كرده و جاى ييلاقى است . در زمستان زياد سرد مىشود .
[ باغچه آداسى ]
بعد از 2 ساعت به اسكلهء جزيرهء « باغچه آداسى » رسيديم ، كه در وسط دريا واقع و 20 فرسنگ تقريبا دور او مىشود . جميع طاحونهاى اين صفحات ، بادى است .
هامش
هردو دست است در تركيه .
( 1 ) . گاليپولى( Gallipoli )كه در تركىGeliboluناميده مىشود ، بندرى است از توابع استان چناققلعه در كنار تنگه داردانل كه در سال 1990 م . 020 ، 40 نفر جمعيت داشته است .
( 2 ) . چناققلعه( C ? anakkale )، بندرى است در كنار تنگه داردانل و مركز استانى به همين نام كه 55000 نفر جمعيت دارد . موزه باستانشناسى و موزه نظامى آن بسيار ديدنى است و مورد علاقه توريستها و جهانگردان است .