امير تيمور است . سلاطين صفويه صحن كوچكى بر او افزوده ، بعضى عمارات ساختهاند . ازجمله ، مقبره بهجهت بعضى از صفويه متصل به بقعهء حضرت معصومه ساختهاند . « 2 »
بناهاى خاقان مرحوم
خاقان مرحوم فتحعلى شاه قاجار يك سمت شهر قم كه در كنار رودخانه واقع است و مكرر از آب ، خرابى به آن آبادى رسيده ، نزديك به يك فرسخ از سنگ و آهك سدى « 3 » بستهاند كه از آب خرابى به اين شهر نرسد . كار بسيار بزرگى است .
صحن مقدّس حضرت معصومه را برداشته [ 229 ب ] صحن بزرگ خوب كه اطرافش حجرات دارد و آبانبار خوبى ، بنا فرموده ، قبّهء منوّره را طلا فرموده ، مبلغى صرف اتمام اين كار خير شد .
عمارات قديم و جديد
مدرسهء بسيار بزرگ عالى خوبى متصل به صحن مقدس بنا فرموده ، دار الشفايى متصل به آن مدرسه ساخته [ و ] در جنب صحن مقدس ، كنار رودخانه هم چند دست عمارات و حمامى از بناهاى خاقان مرحوم هست . از ابنيهء قديم در اين شهر چيزى نيست مگر دو مسجد ، يكى نزديك به عمارات متعلق به صحن شريف موسوم به مسجد امام حسن ( ع ) ، حضرت امام حسن عسكرى ( ع ) امر فرمودهاند از مال بيت المال اين مسجد را ساختهاند . بناى بدى نيست . مسجد ديگر هم در آبادى شهر است موسوم به مسجد جامع . از بناهاى قديم است . بناى خوبى است . خراب بوده است ، به امر خاقان مرحوم [ 230 آ ] تعمير كردهاند .
پلى در روى رودخانه است كه از آن پل داخل دروازهء شهر مىشود . اصل بناى پل از قديم است . در عهد خاقان مرحوم تعمير كردهاند .
هامش
( 2 ) . مقصود مقبرهء شاه صفى اول و شاه عباس دوم مىباشد .
( 3 ) . اصل : سده .