صحّت تيمّم با غبار مشروط به اين است كه جمع كردن غبارها به صورت خاك ممكن نباشد ، و گرنه واجب است غبارها به صورت خاك جمع شوند و تيمّم با آن انجام گيرد . 5
چنانچه در ظاهر اشيا غبارى وجود نداشته باشد ، آيا واجب است كارى كند تا غبار نمايان شود و سپس بر آن تيمّم كند ؟
مسئله محل بحث و اختلاف است . 6
صلات : فوت كردن محل سجده براى زدودن گرد و غبار از آن كراهت دارد . 7 برخى ، كراهت را اختصاص به صورتى دادهاند كه نمازگزارى در كنار انسان باشد و او بر اثر بلند شدن گرد و غبار به سبب فوت كردن اذيت شود ؛ 8 ليكن برخى در اين صورت ، كراهت را شديدتر دانستهاند . 9
صوم : در اينكه رساندن غبار غليظ به حلق موجب بطلان روزه مىشود يا نه و بنابر قول نخست ، آيا علاوه بر قضا ، موجب ثبوت كفّاره نيز مىشود يا نه ؟ در هر دو صورت ، مسئله محل اختلاف است .
مشهور رساندن غبار غليظ به حلق را موجب بطلان روزه مىدانند . 10
برخى ، رساندن غبار رقيق را نيز موجب بطلان روزه دانستهاند ، مگر آنكه خوددارى از آن دشوار باشد 11 ( - - ) روزه ) .
غبطه
غبطه : حسن حال و سرور / مصلحت و منفعت / آرزوى نعمتى همانند آنچه ديگرى دارد ، براى خود .
غبطه در لغت به معناى حسن حال و سرور و نعمت آمده و در اصطلاح عبارت است از آرزوى داشتن نعمتى همانند آنچه به ديگرى داده شده است ، بدون آنكه در انديشهء زوال آن از ديگرى باشد . اين ويژگى آخر ، غبطه را از حسد متمايز مىسازد ؛
هامش
( 1 ) . النهاية / 49 ؛ مختلف الشيعة 1 / 419 - 421 *
( 2 ) . مدارك الاحكام 2 / 199 - 200 ؛ الحدائق الناضرة 4 / 297 - 298 *
( 3 ) . الحدائق الناضرة 4 / 306 - 307 ؛ مستمسك العروة 4 / 379 - 381 *
( 4 ) . مصباح الهدى 7 / 243 *
( 5 ) . العروة الوثقى 2 / 194 *
( 6 ) . الحدائق الناضرة 4 / 306 ؛ جواهر الكلام 5 / 146 - 147 ؛ مصباح الهدى 7 / 243 *
( 7 ) . المبسوط 1 / 118 ؛ المعتبر 2 / 218 و 261 - 262 ؛ توضيح المسائل مراجع 1 / 592 م 1092 *
( 8 ) . النهاية / 74 *
( 9 ) . الحدائق الناضرة 8 / 324 - 325 *
( 10 ) . 13 / 72 *
( 11 ) . جامع المقاصد 3 / 70 ؛ الروضة البهية 2 / 89 - 90 .