بگويند مگر آنكه عقل و معرفت خارج از شيوهء اهل عرفان است ، ضمنا از اين دو حديث تنبيه و تذكر ديگر نيز حاصل شد و آن اينست كه ملاحظه كنيد كه فريبندگى شيوه عبادت و سكوت و اعتزال از خلق تا چه حدى است كه ملك و موسى را هم مفتون مىكند پس چه جاى شگفت است از مغرور شدن اين بيچارگان عوام ساده كه اين گونه تظاهرات عشقى و عمليات حق بجانبى ببينند بخصوص كه اين گونه عرفان باقى هم مىكنند كه بافتنىهاى زبانى بيش از هر چيز فريبنده و شگفت‌آور است به حدى كه خداوند به مثل پيغمبر خاتم صلى اللّه عليه و آله و سلم نسبت به اين قبيل اهل زبان مىفرمايد و من الناس من يعجبك قوله فى الحيوة الدنيا ( الخ ) يعنى اى پيغمبر بعضى از مردم بطورى گفتار جالب و فريبنده دارند كه به مثل ترا نيز از حسن گفتار خود بشگفت مىآورند .
ثناى نالائق به حق مانند هديهء نالائق است
باز هم علاوه كرده مىگوئيم در مقام مدح يا تعشق و اظهار محبت نسبت بهر كس مانند هديه و تحفه و پيشكشى بايد بر حسب حال ممدوح و متناسب باوى و پسند وى آورد و با متناسب با گوينده زيرا كه هر دو از يك باب است او هديه عملى است و اين هديه قولى عجب اينست كه حافظ هم متوجه اين نكته گرديده درباره شاهان و وزيران چنانچه گويد :
بر بساط نكته‌دانان خود فروشى شرط نيست * يا سخن دانسته گو ايمرد عاقل يا خموش
ساقيا مى ده كه رنديهاى حافظ فهم كرد * آصف صاحبقران جرم‌بخش جرم‌پوش