شروط عقد البيع
شيخ اعظم « 1 » براى بيع به صيغه سه دسته شرط ذكر كرده است .
امام راحل در كتاب تحرير تحت عنوان « القول فى شروط البيع » تنها ذكر كرده و براى شروط صيغه باب جدايى نياورده است امّا در ضمن چند مسأله در آغاز « كتاب بيع » آنها را يادآور شده است . شايد به اين دليل كه حقيقت بيع مبادلهء مال به مال است كه غالباً از سوى مالكها و گاهى از سوى ولىّ و وكيل و وصىّ و فضولى است و بديهى است كه شروط طرفين و عوضين مربوط به اصل مبادله و صحّت و لزوم آن است و بايد بيان شوند . ولى صيغه در حقيقت اعتبارى بيع دخالت ندارد بلكه به سبب آن ، بيع و مبادله انشا مىشود ، پس در واقع صيغه و عقد ، سبب مبادلهء فوق است نه خود آن ؛ شروط صيغه هم شروط سبب مبادله است نه شروط خود بيع .
مرحوم امام طى چند مسأله تمام شروط عقد بيع را برشمرده است . بيشتر شروطى كه ذكر مىشود مخصوص عقد بيع نيست بلكه در الفاظ كليهء عقود و ايقاعات مطرح است .
1 . عربيت عقود و ايقاعات
شرط اوّل از شروط مطلق عقود و ايقاعات ، به زبان عربى بودن آنهاست . در اينباره دو نظر مطرح است :
گروهى مثل فاضل مقداد ، « 2 » محقق ثانى « 3 » و شهيد ثانى « 4 » عربيت را شرط دانستهاند و با قدرت بر انشاى صيغه به عربى ، لزوماً بايد به لغت عرب انشا شود و به غيرعربى بيع
هامش
( 1 ) . ر . ك : المكاسب ، ج 3 ، ص 117 .
( 2 ) . ر . ك : التنقيح الرائع ، ج 2 ، ص 184 .
( 3 ) . ر . ك : جامع المقاصد ، ج 4 ، ص 59 .
( 4 ) . ر . ك : الروضة البهيه ، ج 3 ، ص 225 . .