تفسير كابلى (فارسى) — صفحه 28

شكل بيعت مىگرفتند ، يك صورت محسوس از اين عهد ايمانى بود ؛ و چون در ضمن ايمان ، بنده به جلال و عظمت الهى معرفت صحيحى پيدا مىكند ، و به شأن عدالت و انتقام و صدق وعده‌هاى وى كاملا يقينش حاصل مىشود ، مقتضاى آن اين است كه از عواقب مهلك غدر و عهدشكنى بترسد ، و تمام عهودى را كه با خدا يا با بندگان يا با خود بسته چنان تكميل كند ، « 1 » كه در مراتب وفادارى او با مالك حقيقى كوچكترين فرقى پيدا نشود . مطابق اين بيان ، چيزهاى مختلفى كه در تفسير عقود ( عهدها ) از سلف منقول است ، همه باهم تطبيق مىشود ، و در آيت از لفظ خطاب « اى مؤمنان » لطف مزيد حاصل مىشود . أُحِلَّتْ لَكُمْ بَهِيمَةُ الْأَنْعامِ حلال گردانيده شده براى شما چهارپايان ( مواشى ) ؛ تفسير : در سورهء نساء گذشت كه در سزاى ظلم و عهدشكنى ، يهود از بعضى اشياى حلال و طيب محروم شده بود : « فَبِظُلْمٍ مِنَ الَّذِينَ هادُوا حَرَّمْنا عَلَيْهِمْ طَيِّباتٍ » ( نساء ، ركوع 22 ) ؛ تفصيل آن در سورهء انعام است . امّت مرحومه را با هدايت در ايفاى عهد اجازت داد كه از اشياى مذكور نيز منتفع شوند ، يعنى : شتر ، گاو ، بز و گوسفند و تمام اهلى و وحشى اين اجناس ، مانند آهو ، نيله گاو و غيره به شما حلال گردانيده شده ، مگر آن حيوانات و يا در آن حالاتى كه خداوند در قرآن كريم يا به زبان پيغمبر خويش براى كدام مصلحت « 2 » جسمانى يا روحانى يا اخلاقى آن را ممنوع قرار داده است . إِلَّا ما يُتْلى عَلَيْكُمْ مگر آنچه خوانده خواهد شد بر شما ؛ تفسير : غالبا « 3 » ، مراد از اين ، اشيائى است كه در آيت سوّم اين ركوع بيان شده است ، يعنى از « حُرِّمَتْ عَلَيْكُمُ الْمَيْتَةُ » تا « ذلِكُمْ فِسْقٌ » .