تفسير كابلى (فارسى) — صفحه 146

تفسير : چه احسان بزرگى است كه ما از طيّبات كناره گرفتيم ، امّا خداوند ( ج ) از اين كناره‌گيرى منع فرمود ، و اگر كسى خطأ طيّبات را بر خود حرام گرداند ، پس ( با حفاظت يمين ) طريق حلال گرديدن آن هم بيان شد . يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا إِنَّمَا الْخَمْرُ وَ الْمَيْسِرُ وَ الْأَنْصابُ وَ الْأَزْلامُ اى مؤمنان جز اين نيست كه خمر و قمار و نشانه‌هاى معبودان باطل و تيرهاى فال ؛ تفسير : « انصاب » و « ازلام » در ابتداى همين سورت در تحت « و ما ذبح على النّصب و ان تستقسموا بالازلام » گذشته است . رِجْسٌ مِنْ عَمَلِ الشَّيْطانِ فَاجْتَنِبُوهُ لَعَلَّكُمْ تُفْلِحُونَ ( 90 ) پليد است ، از كردار شيطان ؛ پس احتراز كنيد از وى ، تا رستگار شويد . تفسير : پيش ازين آيت هم بعضى آيات در باب خمر ( شراب ) نازل شده بود . نخست اين آيت نازل شد : « يَسْئَلُونَكَ عَنِ الْخَمْرِ وَ الْمَيْسِرِ ؛ قُلْ فِيهِما إِثْمٌ كَبِيرٌ وَ مَنافِعُ لِلنَّاسِ ، وَ إِثْمُهُما أَكْبَرُ مِنْ نَفْعِهِما » ( بقره ، ركوع 27 ) . اگرچه ازين آيه اشارهء بسى واضح به طرف تحريم خمر كرده شده بود ، امّا چون به‌طور واضح ترك آن حكم نشده بود ، لهذا حضرت عمر ( رض ) آن را شنيده گفت « اللّهمّ بيّن لنا بيانا شافيا » ؛ سپس آيت ديگر نازل شد : « يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا ، لا تَقْرَبُوا الصَّلاةَ وَ أَنْتُمْ سُكارى - الى آخر الآية » ( نساء ، ركوع 6 ) . در اين آيت هم تحريم خمر تصريح نشده بود ؛ اگرچه در حالت سكر ، نماز ممنوع گرديد ، و اين قرينه براى اين بود كه شراب غالبا به‌طور كلّى و عنقريب حرام شدنى است ؛ مگر « 1 » چون شراب نوشى در عرب نهايت رواج داشت ، و مردم را دفعتا به ترك آن مجبور نمودن نظر به عادت مخاطبين سهل نبود لهذا به تدريج حكيمانه نخست در