11 -
هذا خَلْقُ اللَّهِ فَأَرُونِي ما ذا خَلَقَ الَّذِينَ مِنْ دُونِهِ بَلِ الظَّالِمُونَ فِي ضَلالٍ مُبِينٍ
.
نتيجه گيرى است از آيه سابق ، هذا اشاره است به خلقت آسمان و زمين و . . .
كه گفته شد خلق به معنى مخلوق است .
آن گاه ميفرمايد : نشان بدهيد خدايان شما چه چيز آفريدهاند ؟ يعنى اگر آفريننده و مدبر بودند ، حق داشتيد كه عبادتشان كنيد . اينكه تدبير عنوان نشده و فقط
هذا خَلْقُ اللَّهِ
گفته شده ظاهرا براى آنست كه خلقت از تدبير قابل انفكاك نيست .
تقدير
بَلِ الظَّالِمُونَ
چنين است « لم يخلق آلهتهم شيئا بل الظالمون يعبدونهم لانهم في ضلال مبين » .
نكتهها :
لهو الحديث :
شأن نزول آيهء لهو الحديث همانست كه گفته شد ولى مىدانيم كه مورد مخصص نيست ، لذا بنا بر روايات ، آيه شريفه بر حرام بودن « غنا » و مطربى نيز شامل است و هر استهزاء به حق نيز در آن داخل مىباشد .
1 - در كافى از محمّد بن مسلم نقل شده گويد : از امام باقر عليه السّلام شنيدم فرمود غنا از چيزهايى است كه خدا بر آن وعدهء آتش داده است
« الغناء مما أوعد اللَّه عليه النار ، و تلا هذه الاية و من الناس من يشترى لهو الحديث ليضل عن سبيل اللَّه و يتخذها هزوا اولئك لهم عذاب مهين » .
2 - باز در كافى نقل شده كه ابو بصير گويد از حضرت باقر صلوات اللَّه عليه از كسب زنان آواز خوان پرسيدم فرمود زن خوانندهاى كه مردان به مجلس او