جمله يعنى بعد از آنكه موسى فرمود ( بَلْ أَلْقُوا ) ( فالقوا ) و پس از القاء آنها . ( فَإِذا حِبالُهُمْ ) ريسمانها و طنابهاى آنها . ( وَ عِصِيُّهُمْ ) چوبهاى آنها كه تمام مجوف بوده و باشكال مختلفه در آورده بودند و در جوف آنها جيوه داخل كرده بودند و چون آفتاب بر آنها تابيد به حركت در آمدند . ( يُخَيَّلُ إِلَيْهِ ) بعضى گفتند ضمير اليه راجع بموسى است كه او همچه تخيّلى كرده و بعضى گفتند راجع بفرعون است به نظر او چنين آمد و بعيد نيست كه راجع بناظر باشد يعنى هر كه نظر كند چنين توهّم مىكند . ( أَنَّها تَسْعى ) و تعبير بتخيّل براى اينست كه حقيقة ندارد مجرد توهّم و تخيّل است فقط به نظر ميآمد كه مثل حيّات مشى بر بطن ميكردند و به زبان ما تعبير به چشم بندانك ميكنيم چنانچه حقير مشاهده كردم كه يك قطعه پنبه را به صورت عصفور كرد و پرواز نمود پس از آن در دست او همان پنبه بود و به صورت عقرب در آورد حركت كرد نيز همان پنبه بود لذا حالت خوفى بر موسى عارض شد خطاب رسيد نترس .
[ سوره طه ( 20 ) : آيه 67 ]
فَأَوْجَسَ فِي نَفْسِهِ خِيفَةً مُوسى ( 67 ) پس احساس كرد موسى در نفس خود حالت خوفى . ( فَأَوْجَسَ ) وجس بمعنى تكان است كه انسان بغتة صداى مهيبى ميشنود مثل صيحهء آسمانى يا رعد و برقى يا صداى توپ يا امر غريبى مشاهده مىكند يك حالت غريبى در خود مشاهده مىكند ميگويد از جا جستم ترسيدم چنانچه در قوم ثمود ميفرمايد ( فَأَخَذَتْهُمُ الرَّجْفَةُ فَأَصْبَحُوا فِي دارِهِمْ جاثِمِينَ ) اعراف آيهء 76 و رجفة صداى مهيب است و همچنين در اصحاب مدين آيهء 89 و نيز ميفرمايد ( وَ أَخَذَ الَّذِينَ ظَلَمُوا الصَّيْحَةُ فَأَصْبَحُوا فِي دِيارِهِمْ جاثِمِينَ ) هود آيهء 70 ( وَ أَخَذَتِ الَّذِينَ