جناب ابن ميثم بحرانى در ذيل اين كلام نورانى چنين گويد : اى يكون فى سلوكه لسبيل الله مقتديا باستاد مرشد عالم ليتحصل به نجاته . و استعار لفظ « الحجزه ) الاثر و الاستاد و سنته « 1 » .
يعنى : منظور اين است كه در سپردن راه خدا به استاد مرشد و عالمى اقتدا كند تا نجات خود را به سبب او حاصل نمايد . و لفظ « دامن » را ذكر فرمود يعنى به دنبال اثر و سنت و روش استاد باشد .
و در ادامه ميگويد : و يفهم من كلامه ( ع ) وجوب ذلك ( اى اضطرار المريد الى الشيخ فى سلوكه )
يعنى : از كلام امام ( ع ) استفاده مىشود كه مريد در سلوك خود ناگزير از استاد راه است و اين امرى لازم و واجب بر اوست .
عن ابى عبدالله ( ع ) قال : عبدالله حبز من أحبار بنى اسرائيل حتى صار مثل الخلال . فاوحى الله الى بنى زمانه ، قل له : و عزتى و جلالى و جبروتى ! لو أنك عبدتنى حتى تذوب كما تذوب الاليه فى القدر ، ما قبلت منك حتى تأتينى من الباب الذى امرتك .
امام صادق ( ع ) فرمودند : يكى از بزرگان يهود آنقدر خداوند را عبادت كرد تا لاغر و ضعيف شد . خداوند به پيامبر آن دوران وحى فرمود كه به او بگو : به عزت و جلال و جايگاه رفيعم سوگند ! اگر آنقدر عبادت كنى تا چون چربى در ديگ جوشان ذوب شوى ، هرگز از تو نخواهم پذيرفت مگر آن كه از درى كه دستور دادهام وارد شوى .
بيترديد اين باب همان باب استاد و مرشد و راهنماست كه اولا و بالذات در انبياء ائمه اطهار ( ع ) تجلى دارد : « والباب المبتلى به الناس » و « من اراد الله بدء بكم » « 2 » و در مرحله بعد عالمان و عارفان و اساتيد و مشايخ طريقت سلوك و عرفان است . و اين يعنى :
طى اين مرحله بى همرهى خضر مكن * ظلمات است بترس از خطر گمراهى « 3 »
قال الحكيم فى كتاب الكريم :
« . . . ليس البر بأن تأتوا البيوت من ظهورها و لكن البر من اتقى و أتوا البيوت من ابوابها و اتقوا الله لعلم تفلحون »
خداوند متعال در سوره بقره ( آيه 189 ) مىفرمايد :
نيكى و درستكارى به آن نيست كه از بيراهه ( و پشت بام ) وارد خانهها شويد ! لكن كار درست آن است كه به خانهها از طريق درهاى آن وارد شويد كه اين دستور الهى است و هركس ( به اين فرمان پايبند باشد و ) تقوا داشته باشد ( به مقصد ميرسد و ) رستگار مىشود .
هامش
( 1 ) - شرح بحرانى : 2 / 208
( 2 ) - عقاب الاعمال / 1
( 3 ) - زيارت جامعه