از تبار شايستگان
آقا محمد تقى آملى فرزند مولا محمد آملى از برجسته ترين تربيتيافتهگان مكتب آقاى قاضى ، درماه ذىقعدهى سال 1304 قمرى در شهر تهران ديده به جهان گشود . نسب آقا شيخ محمّدتقى آملى به قبيله « جوان » « 1 » در شهرستان آمل مى رسد كه بزرگان زيادى از اين طايفه برخاسته اند و « جوان » نام جدّشان بوده كه در زمان صفويه مىزيسته است .
پدر ايشان ، ملّا محمّد آملى در سال 1263 در آمل متولد شد و در هفده سالگى به تهران آمد و از محضر حاج شيخ محمدحسن آشتيانى ( صاحب بحرالفوائد ) و ميرزا ابوالقاسم كلانتر ( م 1295 ق ) و سيد صادق طباطبايى ، فقه و اصول ، و از حكماى عصر خود ، همچون ميرزا ابوالحسن جلوه ( م 1314 ق ) و آقاعلى زنورى ( م 1307 ق ) حكمت متعاليه را فرا گرفت و جامع معقول و منقول گرديد و تدريس و امامت « مسجد مجد » « 2 » را در 1320 ق برعهده گرفت .
همرزم شيخ شهيد
« ملّا محمّد آملى پدر بزرگوار آقا محمد تقى آملى » در زمان مشروطيت يكى از هم رزمان شيخ فضلاللَّه نورى به شمار مىآمد . ناجوانمردان ستم گر به نام آزادى خواهى ، بعد از شهادت شيخ فضلاللَّه ، ملا محمد را نيز تا پاى چوبه دار بردند و لكن از آن جايى كه شهادت شيخ فضلاللَّه ، انعكاس منفى در جامعه داشته است ، از دار زدن ملا محمّد آملى منصرف شدند و حكم تبعيد وى را به روستائى از توابع نور مازندران ، صادر كردند . دوره تبعيد وى در اين روستا ، پنج سال طول كشيد . پس از تبعيد ، مجددا به تهران بازگشت و در سن 73 سالگى در سال 1336 ق . در گذشت و پيكر مطهرش در كنار تربت استادش ، ميرزا ابوالحسن جلوه ( ره ) و نزديك آرامگاه شيخ صدوق ( ره ) واقع در قبرستان ابن بابويه شهر رى به خاك سپرده شد . « 3 »
تاليفات پدر
از ملا محمّد آملى اين دانشور مبارز آثارى به جا مانده كه برخى از آنها به شرح ذيل است : حاشيه بر فرائد شيخ انصارى . 2 . مباحث الفاظ 3 . شرح بر كلمه شريفه « لا إله الا اللَّه » ( اين رساله به خطّ وى و اكنون نزد آيتاللَّه حسنزاده آملى نگهدارى مىشود ) 4 . تلخيص
هامش
( 1 ) - پدر آيه الله آملى در اين زمينه سروده : بآمل مولدى و بنوجوان / من النسب الاصيل و الحسب الجُمان / و أمّى من سلالة آل طه / بها فخرى اذا حصل الامانى ؛ آمل مولد من است و فرزندان « جوان » از نسب اصيل و حسب مرواريداند . و مادرم از فرزندان آل رسول است كه هر گاه آرزوها حاصل آيد بدان افتخار كنم . ( كيهان انديشه - خرداد و تير 1373 - شماره 54 به قلم : حسن زاده آملى ، حسن ) آيه الله حسن زاده آملى در اين زمينه مى نويسد : در زمان ما نيز طايفهاى از آملى ها به نام طايفه جوان شهرت دارند ، حتى فاميلى برخى به جوان آملى موسوم است . از همين طايفه است ملا محمد محقق شريف ، ملقب به شريف العلماء ( استاد صاحب ضوابط و شيخ مرتضى انصارى است ) . ملك الشعراء طالب آملى ( متوفى 1036 ه ق ) از شعراى اين طايفه گفته :بدل دارم انديشهها شكر للّه * كه بختم جوانست و من هم جوانم ( همان )( 2 ) - مسجد مجدالدوله مربوط به دوره قاجار است و در تهران ، خيابان امام خمينى ، مجاور بيمارستان سينا واقع شده اين مسجد از طرف مهدى قليخان امير سليمانى ، معروف به مجدالدوله ، در سال ه . ق ، تأسيس گرديد . سپس شبستان شمالى آن در سال ، ق به دستور حضرت آيتالله العظمى حاج شيخ محمدتقى آملى و به وسيله مرحوم حاج محمدباقر لولاگر ساخته شد . بازسازى تمامى قسمتها با نظارت فنى سازمان ميراث فرهنگى و با هزينه عده اى از شهروندان علاقه مند ، در سال ه . ش ، انجام پذيرفت . اين مسجد در تاريخ آذر با شماره ثبت بهعنوان يكى از آثار ملى ايران به ثبت رسيده است .
( 3 ) - كيهان انديشه - خرداد و تير 1373 - شماره 54 .