اما برترى پيامبر به رحمت بر خلق ، در واقع به معناى برترى آن حضرت در بالاترين درجات و كاملترين مراتب صفت رحمت است و گرنه اين صفت از ناحيه تمام پيامبران و پيروانشان پسنديده است و كلام خداوند متعال در اين بخش از حديث : « اوتاد زمين هم جز به واسطهء اين صفت جزو اوتاد نشدند ، » شاهد خوبى بر اين مطلب است .
و بالاخره ، آنچه با ظاهر قرآن و سنت موافقتر به نظر مىرسد اين است كه مقصود از خلق در اينجا ، مطلق مخلوقات است نه فقط انسان ، زيرا بيانات مختلف كتاب و سنت ، رحمت ، نسبت به جميع مخلوقات را ( جز موارد استثنا ) ترغيب مىكند و با بيانات ديگرى از ضد آن برحذر مىدارد . مراجعه به روايات باب عشرت و امثال آن ، درستى اين ادعا را ثابت مىكند .
216
اوتاد ، نقباء و ابدال چه كسانى هستند ؟
« و همچنين اوتاد روى زمين جز به واسطهء اين صفات ، اوتاد نشدند . »
بيان
از آن جا كه كلمات اوتاد ، نقبا و ابدال در كتاب خدا و سخنان معصومين - عليهمالسّلام - ، در غير معنى لغوى شان كم به كار رفتهاند ، گاهى چنين گمان مىشود كه از ساختههاى اهل معنى هستند ، ولى جاى تأمل و دقت است كه اين كلمات ، به طور نادر در كتاب خدا و احاديث قدسى و سخنان معصومين - عليهمالسّلام - استعمال شدهاند ، چنان كه در اقرب الموارد بعد از آوردن معنى لغوى ، به معنى عرفى آنها نيز اين گونه اشاره شده است : اوتاد شهرها ، رؤساى آنها هستند و نقيب ، گواه قوم و