قوله : كيف يكون علامة مع توقّفه على العلم بانّه موضوع له : ضمير در « يكون » و « توقّفه » به تبادر راجع بوده و در « بانّه » به معنا عائد مىباشد .
قوله : فلو كان العلم به موقوفا عليه : ضمير در « به » به موضوع له و در « عليه » به تبادر راجع است .
قوله : فانّه يقال : ضمير در « فانّه » به معناى شأن است .
قوله : بكونه موضوعا له : ضمير در « بكونه » به معنا راجع است .
قوله : و هو موقوف على العلم الاجمالى الارتكازى به : ضمير « هو » به تبادر و ضمير مجرورى در « به » به موضوع له عود مىكند .
قوله : هذا اذا كان المراد به التّبادر : مشار اليه « هذا » اختلاف موقوف و موقوف عليه بوده و ضمير در « به » به « تبادر » عائد است .
قوله : فالتّغاير اوضح من ان يخفى : زيرا علم مستعلم به وضع موقوف بر تبادر معنا از لفظ نزد اهل محاوره بوده ولى هرگز تبادر معنا از لفظ نزد ايشان موقوف بر علم مستعلم به وضع نيست .
متن : ثمّ انّ هذا فيما لو علم استناد الانسباق الى نفس اللّفظ .
و امّا فيما احتمل استناده الى قرينة فلا يجدى اصالة عدم القرينة فى احراز كون الاستناد اليه لا اليها كما قيل ، لعدم الدّليل على اعتبارها الّا فى احراز المراد لا الاستناد .
ترجمه :
دنباله مبحث تبادر
مطلبى كه نقل و ذكر گرديد در جائى است كه به واسطه تبادر علم حاصل شود كه فهميدن معنا مستند به نفس لفظ بوده و قطعا قرينهاى واسطه آن نبوده است .
امّا در جائى كه چنين علمى حاصل نبوده بلكه احتمال دهيم انسباق معنا از لفظ مستند به قرينهاى است بايد گفت مجرّد اصالة عدم قرينه