قوله : و الملحق به : ضمير در « به » به « ماثنّى » راجع است .
قوله : نون الجمع و الملحق به : ضمير در « به » به جمع عود مىكند .
قوله : استعملوه : ضمير منصوبى به نون ماثنّى عائد است .
قوله : فهى مكسورة : ضمير « هى » به نون ماثنّى راجع مىباشد .
قوله : و فتحها لغة : ضمير در « فتحها » به نون راجع است .
قوله : كما هو ظاهر عبارة المصنّف : ضمير « هو » به مع الالف راجع است .
مؤلّف گويد :
وجه ظهور عبارت اينستكه مصنّف در متن گفته است :
نون تثنيه به عكس نون جمع مىباشد و چون آن را بطور مطلق گفت از ظاهرش اينطور استفاده مىشود كه حكم مزبور در مطلق نون تثنيه مىباشد چه با الف آمده و چه با ياء .
قوله : و صرّح به السّيرافى : ضمير در « به » به ظهور مذكور راجع است .
قوله : و جاء ضمّها : يعنى ضمّ نون .
متن : « 41 »
و ما بتاء و الف قد جمعا * يكسر فى الجرّ و فى النّصب معا
تجزيه و تركيب
ما : موصوله ، مبتداء .
بتاء : جارّ و مجرور ، متعلّق است به « قد جمعا » .
و الف : معطوف است به « تاء » .
قد جمعا : به صيغه ماضى ، صله و عائد براى ماء موصوله .
يكسر : به صيغه مضارع مجهول ، خبر است براى « ماء موصوله » .
فى الجرّ : جارّ و مجرور ، متعلّق است به « يكسر » .
و فى النّصب : معطوف است به « فى الجرّ » .