قوله : مع انّه اعظم : ضمير در [ انّه ] بقتل عود مىكند .
قوله : على بطلان القياس : يعنى اينكه در اخبار فرموده زنا بر چهار شاهد و قتل بر دو شاهد موقوف است با اينكه قتل اعظم بوده و على القاعده يا شاهد بيشتر باشد لازم داشته و يا لاقل با زنا مساوى باشد خود دليل بارزى است بر بطلان قياس بنابراين قياسى كه قائل نمود و وطى با اموات را تشبيه به وطى با بهيمه نموده و اظهار كرد در هردو شهادت دو شاهد بايد كافى باشد اشتباه و باطل مىباشد .
متن :
و الإقرار فرع الشهادة فحيث اعتبرنا الأربعة يثبت بها أو إقراره أربع مرات بشرائطها السابقة و من اكتفى بالشهادين اكتفى بالإقرار مرتين و حيث ألحقنا الميت بالحي فما يثبت بشهادة النساء في الزنا بالحية يثبت هنا على الأقوى ، للعموم مع احتمال العدم لقيام الشبهة الدارئة للحد ، و ما تقدم .
شرح فارسى :
مرحوم شارح مىفرماين :
چون اقرار فرع شهادت است لاجرم در شهادت كه چهار نفر معتبر بود همانطوريكه مرحوم مصنف فرموده در اقرار نيز چهار مرتبه بايد واقع شود .
سپس مىفرماين :
البته در اقارير چهارگانه سابق الذكر يعنى ( بلوغ ، عقل ، اختيار در مقرّ ) بايد مراعات شود .
لازم بتذكّر است كسانى كه در شاهد به دو نفر اكتفاء كردهاند در اقرار نيز به دو بار قناعت نموده و بيش از آن را شرط ندانستهاند .
سپس مىفرماين :
المباحث الفقهية في شرح الروضة البهية (راهنماى فارسى شرح لمعه) (فارس) — صفحة 306
مساهمون: سيد محمد جواد ذهنى تهرانى
ص٣٠٦