صور سيزدهگانه ممكن الاجتماع
شرح فارسى :
مرحوم شارح مىفرماين :
و از بيست و يك فرض سيزده صورت باقيماند كه فرض آنها صحيح بوده و مرحوم مصنف به نهتا از آنها اشاره نموده و ميفرمايد :
نصف با مثلش و با ربع و با ثلث و با سدس اجتماع مىكند .
شارح ( ره ) مىفرماين :
اجتماع نصف با مثلش همچون اجتماع زوج با خواهر پدرى چه آنكه مال بين ايندو بالتّنصيف تقسيم مىشود .
و اجتماع نصف با ربع مانند اجتماع زوجه با خواهريكه پدرى بوده و نيز مانند اجتماع زوج و يك دختر .
و اجتماع نصف با ثمن نظير اجتماع زوجه و يك دختر .
و قبلا گفته شد كه نصف با دو ثلث جمع نمىشود زيرا اين فرض مستلزم عول مىباشد .
و اجتماع نصف با ثلث مثل اجتماع زوج با مادر و همچون كلاله مادرى كه متعدّد بوده و با خواهر پدرى اجتماع كنند .
و مثال اجتماع نصف با سدس همچون اجتماع زوج و يكى از كلاله امى و نيز مثل اجتماع دختر ميّت با مادر و مثل اجتماع خواهر پدرى با يكى از كلاله امّى .
قوله : فرضها واقع و صحيح : ضمير در [ فرضها ] به ثلاث عشرة راجع است .
قوله : قد اشار المصنف منها الى تسع : ضمير در [ منها ] به