گاهى باشد ؛ يعنى اميرالمؤمنين عليه السلام گفت كه : راه و روشى كه پيغمبر عليه السلام آورده از جانب اللَّه تعالى بر دو قسم است : يكى راه و روشى كه در جملهء فريضه است ، مثل فرايض يوميّه ، دست زدن به آن راه و روش راه يافتن به حق است و ترك آن ، گمراهى است . ديگرى راه و روشى كه در جملهء غير فريضه است ، مثل نوافل يوميّه ، دست زدن به آن كمالى است آدمى را و ترك آن بِالكلّيّه نيافتهگى است ، به معنى اينكه تارك آن بالكلّيّه بزه و محروم از ثواب عظيم مىشود ، اگر چه مستحقّ عذاب جهنّم نشود .
اصل : تَمَّ كِتَابُ العَقْلِ وَالْحَمْدُ لِلّهِ رَبِّ الْعالَميْنَ وَيَتْلُوْهُ كِتَابُ التَّوْحِيد .
شرح : اين از الحاقات كاتبان مىنمايد .
يعنى : تمام شد كتاب عقل ، و سپاس خدايى را كه صاحب كلِّ اختيار همهء آفريدگان است . و بعد از كتاب عقل ، كتاب توحيد است .
فَرَغَ الشَّارِحُ مِنْ شَرْحِ هذَا فِي يَوْمِ الْأَرْبَعَاءِ ، الثَّامِنِ وَالْعَشْرِ مِنْ شَهْرِ مُحَرَّمِ سَنَةِ خَمْسٍ وَ سِتِّينَ وَ أَلْفٍ هِجْرِيَّهً . هزاران درود و هزاران سلام ما بر محمّد و آلش تمام .
صافى در شرح كافى (فارسى) — صفحة 497
مساهمون: محمد حسين الدرايتي
ص٤٩٧