اسرار عبادت و هدفهاى آن كه سبب مىشود ، براى كوشش در تكميل و رفع نقص و كاستى آن و فكر در درجات بلند آخرت كه دعوت مىكند به تحصيل آن و انديشه در مسائل شريعت كه دعوت مىكند به فراگيرى آن و عمل بر وفق آن مسائل و انديشه و تفكر در حسن اخلاق كه دعوت مىكند براى تحصيل حسنات و آراسته شدن به آن .
كلام غزالى در انديشه
غزالى مىگويد :
انديشه ، موجب روشنايى دل و آزاد شدن از غفلت است و بايد گفت : انديشه ، اصل و ريشهء تمام نيكىهاست « 1 » .
كلام شيخ طوسى در انديشه
خواجهء طوسى اين محقق كم نظير در توضيح مسئلهء انديشه مىگويد :
انديشه ، حركت باطنى از مقدمات به سوى مقاصد و نتايج عالى است و با مسئلهء دقت و نظر ، قريب المعنى است .
براى كسى حركت از نقص به سوى كمال ، جز از طريق انديشهء صحيح ميسر نيست ، مواد و مبادى انديشه آفاق و انفس است به اين كه در اجزاى عالم و ذرات آفرينش و اجرام علوى از افلاك و كواكب و حركات و اوضاع و مقادير و اختلافات و مقارنات و مفارقات و تأثيرات و تغييرات آن ها انديشه كند و نيز در اجرام سفلى و ترتيب و تأثير هر كدام بر يكديگر و كيفيت و تركيب و همچنين معادن و حيوانات
هامش
( 1 ) - بحار الأنوار : 68 / 319 ، باب 80 ، ذيل حديث 1 .