امام عليه السلام قصد حركت داشت حرّ بن يزيد مخالفت كرد و حسين عليه السلام با جمله تندى ( مادر به عزايت گريه كند ) حرّ را مخاطب قرار داد .
حرّ بن يزيد بدون كوچكترين جسارتى گفت : شما مىتوانيد به من اين جمله را بگوييد ؛ ولى من با نظر به شخصيت شما نمىتوانم چنين جمله را بگويم ؟
اين ادب روحى و اين شخصيت عالى حرّ بن يزيد باعث شد كه در روز خونين دشت نينوا سرانجام حقيقت را تشخيص داده و از پايينترين درجه به بالاترين درجه ترقى كرده و جانب حسين عليه السلام كه جانب حق و حقيقت واللّه است را گرفته و جان خود را در راه او نثار نمايد « 1 » .
اختيار محبوب در سختترين شرايط
« محمّد بن ابى عمير » يكى از برجستهترين افرادى است كه تاريخ نمونه او را كمتر به ياد دارد . كتب رجالى از او مسائل مهمّى نقل كردهاند كه در اينجا به ترجمه مقالهء « رجال الكشى » دربارهء او اكتفا مىكنيم :
على بن الحسن مىگويد :
ابن ابى عمير به خاطر جانبدارى از حق گرفتار و به حبس محكوم و از نابسامانى وضع زندان و شكنجه دچار بلاهاى زيادى شد .
آنچه داشت به حكم خليفه ستمگر مصادره شد ، از ميان اموال او كتابهاى گرانبهايى كه در حديث تأليف كرده بود نيز به غارت رفت . او نزديك به چهل جلد از نوشتههايش را از حفظ داشت كه از بازگوشدههاى آن كتب ، تحت عنوان « نوادر » ياد مىشود .
فضل بن شاذان كه خود از كم نظيرترين عاشقان بود مىگويد : از محمّد بن ابى
هامش
( 1 ) - بحار الأنوار : 44 / 313 ، باب 37 ، حديث 1 .