خدا ( ص ) و خلفا آمده است . نگارنده در پايان اين باب ، مطالبى دربارهء وفود ، جوايز وفود و . . . آورده است .
باب چهارم كتاب ، دربارهء امامت در فقه اسلامى ، امامت و شروط آن ، تعريف امامت كبرا و آنچه كه خلافت با آن شكل مىگيرد و موضوعاتى ديگر ، نگاشته شده كه ارتباط چندانى به نظام حكومت پيامبر ( ص ) ندارد .
10 . دولة الرسول ( ص ) ؛ محسن موسوى ، چاپ اول ، بيروت : دار البيان العربى ، 1410 ه .
519 ص .
نويسنده در اين كتاب ، به تشريح نظام حكومتى پيامبر ( ص ) پرداخته و ضمن بحثهاى مقدماتى مفصل ، دربارهء جهان پيش از اسلام و نزديك ظهور اسلام و مسائل مربوط به آن دوران ، به بعثت پيامبر ( ص ) و برخى مسائل مربوط به آن نيز اشاره كرده است . وى سپس در چند مرحله ( تثبيت اركان ، پايه گذارى دولت و مرحله گسترش ) ، از موضوعات مختلف مربوط به تشكيل دولت اسلامى بحث كرده است :
در مرحلهء اول ، موضوعاتى چون : بناى مسجد ، پيمان برادرى بين مهاجران و انصار ، و ابعاد مختلف اجتماعى ، اقتصادى و سياسى صحيفه ( قانون اساسى دولت مدينه ) را مورد بحث قرار داده است .
در مرحلهء دوم ، از موضوعاتى چون : سدّ مرزها ، انتقام ، آزادى زنان ، رشد اقتصادى ، آمادگى و استعداد نظامى ، بيعت بر جهاد ، پيمانهاى سياسى و اعزام گروههاى جنگى ( سرايا ) ياد كرده است .
در مرحلهء سوم ، ضمن اشاره به عناصر تشكيل دهندهء دولت اسلامى ، چون : قدرت ، سرزمين و مردم ، موضوعات مربوط به هر يك ، به تفصيل مورد بحث قرار گرفته است .
وى در بخش « قدرت » ، فرماندهى پيامبر ( ص ) ، دستگاه ادارهء كنندهء قوا ، چون :
وزارت ، دستگاه قضايى ، دستگاه فنى ، تشكيلات مالى ، تشكيلات ديپلماسى ، نيروى نظامى ، ادارهء آموزش و موارد ديگر را يادآور شده و در بخش « سرزمين » به مالكيت دولت اسلامى بر زمين ، اشاره كرده و در بخش « مردم » به مشاركت مردم ، يگانگى فرهنگى و سياسى و رشد اقتصادى پرداخته است .
نويسنده در پايان ، با تقسيم سياست دولت اسلامى به سياست « داخلى » و « خارجى » ، در بحث سياست داخلى ، از تجمع مؤمنان ، برخورد پيامبر ( ص ) با صحابه ( ياران خويش ) ، موضوع منافقين و مقابلهء پيامبر با آنها و مؤلّفة قلوبهم سخن گفته و در
نقد و بررسى منابع سيره نبوى (فارسى) — صفحة 345
مساهمون: الشيخ رسول جعفريان
ص٣٤٥