" إِنَّمَا الصَّدَقاتُ لِلْفُقَراءِ وَ الْمَساكِينِ
. « 1 »
همانا صدقهها براى نيازمندان و مستمندان است " .
گاهى به مفهوم فقر معنوى است ، همان سان كه در بيانِ امام على عليه السلام آمده است :
فَقرُ النَّفسِ شَرُّ الفَقرِ . « 2 »
فقرِ نفس ( روح ) ، بدترين فقر است .
و گاه نيز به مفهوم احساس نياز به خداوند و احتياج به اوست ، همانطور كه در حديث شريف پيامبر صلى اللّه عليه و آله آمده است :
اللّهُمَّ أغنِنى بالافتِقارِ إلَيكَ . « 3 »
بار خدايا ! مرا با فقر به درگاه خود ، بىنيازى بخش .
آشكار است كه در برخى از احاديث بخش نخست از فصل ششم ، فقر به همين معناى چهارم آمده است و اين ، پس از فراغت جستن از اعتبار سندىِ آن احاديث است ، همچون اين حديث كه : " فقر ، [ مايه ] افتخار من است و به آن ، مباهات مىورزم " .
در پرتو اين بحث ، آشكار مىشود كه اين دسته از احاديث ، با مبحث توسعه اقتصادى ، خواه به شكل اثباتى و خواه به صورت نفيى ، هيچ پيوندى ندارند .
هامش
( 1 ) توبه : آيه 60 .
( 2 ) غرر الحكم : ح 6547 .
( 3 ) مفردات ألفاظ القرآن : ص 642 .