را آموزش داده است . و كسى كه بدهكار است ، بايد املا كند ، و او ( نويسنده ) بنويسد و از خدا كه پروردگار اوست ، پروا كند ، و از آن ، چيزى نكاهد . پس اگر كسى كه حق بر ذمّه اوست ، سفيه يا ناتوان است يا خود نمىتواند املا كند ، پس ولىّ او بايد با [ رعايت ] عدالت ، املا كند . و دو شاهد از مردانتان را به شهادت بطلبيد . پس اگر دو مرد نبودند ، مردى را با دو زن ، از ميان گواهانى كه [ به عدالت آنان ] رضايت داريد ، [ گواه بگيريد ] تا [ اگر ] يكى از آن دو [ زن ] فراموش كرد ، [ زنِ ] ديگر ، وى را يادآورى كند . و چون گواهان احضار شوند ، نبايد خوددارى ورزند . و از نوشتنِ آن [ بدهى ] ، چه خُرد باشد ، چه بزرگ ، ملول نشويد ، تا سررسيدش [ فرا رسد ] . اين كار ( نوشتنِ ) شما ، نزد خدا عادلانهتر ، و براى شهادتْ استوارتر ، و براى اين كه دچار شك نشويد ، [ به احتياط ] نزديكتر است ، مگر آن كه داد و ستدى نقدى باشد كه آن را ميان خود [ دست به دست ] برگزار مىكنيد . در اين صورت ، بر شما گناهى نيست كه آن را ننويسيد . و [ در هر حال ، ] هر گاه داد و ستد كرديد ، گواه بگيريد . و هيچ نويسنده و گواهى نبايد زيان ببيند ، و اگر چنين كنيد ، از نافرمانىِ شما خواهد بود . و از خدا پروا كنيد . و خدا [ بدين گونه ] به شما آموزش مىدهد ؛ و خدا به هر چيزى داناست " .
حديث 9902 . پيامبر خدا صلى اللّه عليه و آله : بهترين شهادت ، آن است كه كسى پيش از آن كه از وى درخواست شود ، شهادت دهد .
4 / 3 كتمان شهادت
قرآن " يا مىگوييد : " ابراهيم و اسماعيل و اسحاق و يعقوب و اسباط [ دوازدهگانه ] ، يهودى يا نصرانى بودهاند ؟ " . بگو : " آيا شما بهتر مىدانيد يا خدا ؟ " . و كيست ستمكارتر از آن كس كه شهادتى از خدا را در نزد خويش پوشيده دارد ؟ و خدا از آنچه مىكنيد ، غافل نيست " .
" و اگر در سفر بوديد و نويسندهاى نيافتيد ، وثيقهاى بگيريد . و اگر برخى از شما برخى ديگر را امين دانست ، پس آن كس كه امين شمرده شده ، بايد سپرده وى را بازپس دهد و بايد از خداوند كه پروردگار اوست ، پروا كند . و شهادت را كتمان مكنيد ، و هر كه آن را كتمان كند ، قلبش گناهكار است . و خداوند به آنچه انجام مىدهيد ، داناست " .