راهماندگان و گدايان و در [ راهِ آزاد كردن ] بندگان بدهد و نماز را بر پاى دارد و زكات را بدهد ، و آنان كه چون عهد مىبندند ، به عهد خود وفاداراناند ؛ و در سختى و زيان و به هنگام جنگ ، شكيباياناند ؛ آناناند كسانى كه راست گفتهاند ، و آنان همان پرهيزگاراناند " .
" هرگز به نيكوكارى نخواهيد رسيد ، تا هنگامى كه از آنچه دوست داريد ، انفاق كنيد . و از هر چه انفاق كنيد ، قطعاً خدا بدان داناست " .
حديث 4530 . المستدرك على الصحيحين به نقل از مجاهد : ابو ذر از پيامبر خدا درباره ايمان پرسيد . ايشان اين آيه را تلاوت فرمود : " نيكوكارى ، آن نيست كه روىِ خود را به سوى مشرق و مغرب برگردانيد . . . " و آن را تا آخر خواند .
وى بار ديگر پرسيد و ايشان نيز همان آيه را خواند .
وى باز پرسيد و ايشان باز همان آيه را خواند .
ابو ذر ، بار ديگر پرسيد . پيامبر صلى اللّه عليه و آله فرمود : " و [ افزون بر نشانههاى ياد شده در اين آيه ، ] هر گاه كار نيكى انجام دادى ، دلت آن را دوست بدارد ؛ و هر گاه كار بدى انجام دادى ، دلت آن را ناپسند بشمارد " .
4531 . تفسير ابن كثير به نقل از قاسم بن عبد الرحمان : مردى پيش ابو ذر آمد و پرسيد : ايمان چيست ؟
وى اين آيه را تا پايان ، براى او خواند : " نيكوكارى ، آن نيست كه روى خود را به سوى مشرق و مغرب بگردانيد ؛ . . . " .
مرد پرسيد : من درباره نيكى ، از تو نپرسيدم .
ابو ذر گفت : مردى خدمت پيامبر خدا آمد و همين سؤال را از ايشان پرسيد . پيامبر صلى اللّه عليه و آله همين آيه را خواند و او هم همانند تو راضى نشد . پيامبر خدا ، در حالى كه با دست خويش اشاره مىكرد ، به او فرمود : " مؤمن ، هر گاه نيكى كند ، آن [ نيكى ] خوشحالش مىسازد و پاداش آن را اميد دارد ، و هر گاه بدى كند ، آن [ بدى ] غمگينش مىسازد و از كيفرش مىهراسد " .
حكمت نامهء پيامبر اعظم ص (فارسى) — صفحة 389
مساهمون: محمد الريشهري
ص٣٨٩