2408 . پيامبر خدا صلى اللّه عليه و آله : در دينشناسىِ مرد ، همين بس كه خدا را عبادت كند ، و در نادانى مرد ، همين بس كه به رأى خود مغرور باشد .
2409 . پيامبر خدا صلى اللّه عليه و آله : آدمى دينشناسِ كامل نيست ، مگر آن گاه كه خشم و كينش با مردم براى خدا باشد ، و مگر آن گاه كه احَدى نزد او منفورتر از نفْس خودش نباشد .
2410 . پيامبر خدا صلى اللّه عليه و آله در سفارش به ابو ذر : آدمى ، دينشناس كامل نمىشود ، مگر آن گاه كه مردم در نظرش مانند مُشتى شتر باشند و به بود و نبودِ آنها اهمّيتى ندهد و همچنان كه اگر شترى در كنار او باشد ، فرقى به حالش ندارد ، وجود مردم نيز در او تغيير و تأثيرى ايجاد نكند . . . و با اين حال ، وقتى به خودش برگردد ، بيشترين بىاعتنايى را نسبت به نفس خويش ، روا دارد .
2411 . پيامبر خدا صلى اللّه عليه و آله در سفارش به ابو ذر : آدمى ، دينشناس كامل نمىشود ، مگر آن گاه كه مردم را در مقايسه با خداوند متعال ، همانند مُشتى شتر ببيند و با اين حال ، وقتى به خودش برگردد ، بيش از همه نفْس خودش را بىمقدار شمارد .
2412 . پيامبر خدا صلى اللّه عليه و آله : از نشانههاى دينشناسىِ آدمى ، اين است كه امور معيشتى خود را سامان دهد و [ البته ] تحصيل آنچه زندگىات را سامان مىدهد ، دنيادوستى نيست .
2413 . پيامبر خدا صلى اللّه عليه و آله : از نشانههاى دينشناسى آدمى اين است كه سخنان بيهوده كمتر مىگويد .
2414 . بحار الأنوار : روايت شدهاست كه مردى خدمت پيامبر صلى اللّه عليه و آله آمد تا ايشان به او قرآن بياموزد . چون پيامبر صلى اللّه عليه و آله به اين آيه رسيد : " پس هر كس به اندازه ذرّهاى خوبى كند ، آن را مىبيند و هر كس به اندازه ذرّهاى بدى كند [ نيز ] آن را مىبيند " ، گفت : مرا بس است ! و رفت .
پيامبر خدا فرمود : " اين مرد ، دينشناس بازگشت " .
حكمت نامهء پيامبر اعظم ص (فارسى) — صفحة 115
مساهمون: محمد الريشهري
ص١١٥