806 . پيامبر خدا صلى اللّه عليه و آله : روز قيامت ، دانشمندان بد را مىآورند و در آتش دوزخ مىافكنند . پس يكى از آنها در دوزخ ، دور خود مىگردد ، همان گونه كه الاغ ، گِرد آسياب مىچرخد . پس به او گفته مىشود : واى بر تو ! ما به وسيله تو هدايت يافتيم . چرا خودت اين گونهاى ؟
مىگويد : من خلاف آنچه شما را از آن باز مىداشتم ، انجام مىدادم .
807 . مكارم الأخلاق به نقل از عبد اللّه بن مسعود : پيامبر خدا گريست . ما نيز با گريه ايشان ، گريستيم و گفتيم : اى پيامبر خدا ! براى چه گريه مىكنى ؟
فرمود : " دلسوزى بر بدبختان . خداوند متعال مىفرمايد : " اى كاش مىديدى هنگامى راى كه هراسان مىشوند و گريزى در كار نيست و از جايى نزديك ، گرفته مىشوند " . منظور ، دانشمندان و فقيهاناند " .
808 . پيامبر خدا صلى اللّه عليه و آله : دانشمندان اين امّت ، دو گونهاند : يكى ، مردى است كه خدا به او دانش داده و وى ، آن را به مردم مىبخشد و به خاطر آن چيزى نمىگيرد و مزدى نمىطلبد . براى چنين دانشمندى ، ماهيان دريا و جنبندگان خشكى و پرندگان در فضاى آسمان ، آمرزش مىطلبند و مانند سَرورى بزرگ ، بر خداوند وارد مىشود ، تا آن جا كه با فرستادگان الهى همراه مىگردد .
گونه ديگر ، كسى است كه خداوند به او دانش داده ؛ ولى او آن را به بندگان خدا نمىبخشد و به خاطر آن ، چيزى مىگيرد و مزد مىطلبد . اين شخص ، در روز قيامت ، لگامى از آتش بر دهانش زده مىشود و منادى ندا مىدهد : " اين ، كسى است كه خداوند ، به دو دانشى بخشيد ؛ ولى او از دادن آن به بندگان خدا بخل ورزيد و بر آن چيزى گرفت و مزد طلبيد " و اين گونه مىمانَد تا از حساب ، فارغ شود .
809 . پيامبر خدا صلى اللّه عليه و آله : دانشمندان ، دو گونهاند : مردى دانا كه به دانش خود ، عمل مىكند و اين ، نجات يافته است و دانشمندى كه دانش خود را وا نهاده و اين ، هلاك شده است ، و دوزخيان از بوى دانشمندِ وا گذارنده دانش خود ، اذيّت مىشوند .
حكمت نامهء پيامبر اعظم ص (فارسى) — صفحة 549
مساهمون: محمد الريشهري
ص٥٤٩