دنيا را مثل بزن كه چون آبى است كه از آسمان ببارد و با ( دانههاى ) گياهان زمين بياميزد و به فراوانى برويد . ناگاه خشك شود و باد به هر سو پراكندهاش كند . و خدا بر هر كارى تواناست . دارايى و فرزندان پيرايه و زينت اين زندگى دنياست و كردارهاى نيك كه همواره بر جاى مىماند نزد پروردگارت بهتر و اميد بستن به آنها نيكوتر است » ؟ ! و پروردگار ما در اين آيه گويد : « كَمَثَلِ غَيْثٍ - همانند بارانى است ، » باران بر زمين مىبارد ، و آن را آبيارى مىكند و با دانههايى كه در زمين است مىآميزد و آن دانهها گياه مىشود . « أَعْجَبَ الْكُفَّارَ نَباتُهُ - كه گياه آن كافران را به شگفتى افكند . » يعنى در نفس كشاورز خودبينى و فريفتگى بدان را بيفكند ، هم چنان كه زينت و پيرايه دنيا در نفوس كافران به آخرت خودبينى و فريفتگى افكند ، و شك نيست كه اين حالت او را بر آن خواهد داشت كه به باقى ماندن آن باور كند ، و از سرانجام آن كه تبديل به خاشاكى مىشود غافل مانده « نبات : - گياه » همان كشتهايى كوچك است كه باقى نمىماند ، چون گندم و ذرّت و در حالات نخستينش كه زمين را مىشكافد بدان « نبات - گياه » گويند . « ثُمَّ يَهِيجُ - سپس مىپژمرد ، » و مىبالد و هنگامى كه به نهايت نيرومندى رسيد ميوه مىدهد ولى ديرى نمىپايد كه راه پايانى خود را آغاز مىكند ( و مىپژمرد ) . « فَتَراهُ مُصْفَرًّا - پس آن را بينى كه زرد شده ، » آغاز كار . و در خور ملاحظه است كه عطف با « فاء » آمده كه نزديكترين حروف عطف است . / 82 « ثُمَّ يَكُونُ حُطاماً - سپس خاشاك گشته است . » وقتى كه دورهء زندگى خود را كامل كند ، خشك مىشود و برگها و ساقههايش خشك مىشود . و اين درست راه زندگى انسان در دنياست ، مانند گياهى كودكى را آغاز مىكند ، سپس نيرو مىيابد و در نوجوانى و جوانى مىبالد ،
تفسير هدايت (فارسى) — صفحة 96
مساهمون: احمد آرام
ص٩٦