حركت قمر و خورشيد
وَ هُوَ الَّذِي خَلَقَ اللَّيْلَ وَ النَّهارَ وَ الشَّمْسَ وَ الْقَمَرَ كُلٌّ فِي فَلَكٍ يَسْبَحُونَ الأنبياء : 33 و او است كه شب و روز و خورشيد و ماه را آفريده كه هريك در فلكى در شناورند . شب از رفتن نور ستاره از كره سياره است كه تاريكى مىآورد و روز از تابيدن ستاره ( خورشيد ) بر سياره است كه روشنايى را پديد مىآورد ، كره ماه ( قمر ) مثل كره زمين شب و روز دارد و خورشيد شب ندارد . نسبت خلق به خورشيد و قمر روشن است كه مراد ايجاد آنان است و اما نسبت خلق به روز به خاطر جعل و قرار دادن زمين و ماه و هر سياره ديگر به قرار دادن يك حصه در برابر خورشيد است كه قهرا در نيمه ديگر آن كره و سياره شب ( تاريكى ) تحقق مىيابد . در مضاف اليه لفظ كل دو احتمال و بعضى سه احتمال را تصور كردهاند : 1 . هريك از خورشيد و قمر كه هر يك حركت وضعى و انتقالى و حركت تبعى به پيروى حركت كهكشان دارد يعنى هر كدام از اين دو در مدارى مىچرخند . مراد از شب و روز و قمر و شمس ظاهرا خصوص همان چهارتايى كه نزد انسانها محسوس هستند مىباشند نه مطلق ستارگان و سيارات و شب و روز در همهاى فضا « 1 » . 2 . هريك از شب و روز و ماه و خورشيد در مدار خود حركت دارد ؛ البته حركت تاريكى