جهت و يا جهات متعدّدى كه باشد ، مَلكى و يا ملائكهاى گماشته شدهاند و آن ملائكه وظيفهاى و شأنى ندارند مگر اجراء امر الهى را در مجراى آن و اثبات و تقرير آن را در مستقرّ آن ، همانطور كه فرموده است :
لا يَسْبِقُونَهُ بِالْقَوْلِ وَ هُمْ بِأَمْرِهِ يَعْمَلُونَ .
« 1 »
« از گفتار خدا پيشى نميگيرند ؛ و آنها به امر خدا عمل مينمايند . »
و ثانياً : فرشتگان در آنچه خداوند به آنان امر نموده است خدا را معصيت نميكنند . پس آنان داراى نفسانيّت مستقلّى كه داراى اراده و اختيار مستقلّ باشند و چيزى را بخواهند كه خدا نخواسته است ، نميباشند .
بنابراين ، ملائكه داراى استقلال در عمل نيستند . و در امرى كه خداوند به ايشان واگذار نموده است هيچگونه تغيير و تصرّفى ، چه به تحريف و جابجا كردن و چه به زيادى و چه به كمى و نقصان ، نمينمايند .
خدا ميگويد :
لا يَعْصُونَ اللَّهَ ما أَمَرَهُمْ وَ يَفْعَلُونَ ما يُؤْمَرُونَ .
« 2 »
« ملائكه در آنچه را كه خداوند به آنها فرمان داده است مخالفت نمينمايند ؛ و بدانچه امر شدهاند رفتار ميكنند . »
و ثالثاً : ملائكه با آنكه از جهت كثرت بسيارند ولى از جهت مرتبت و بلندى و پستى داراى مراتب متفاوتى ميباشند ؛ بعضى بر بالاى بعضى و برخى پائين برخى ، بعضى فرمانده و مطاع و بعضى فرمانبر و مطيع هستند . فرمانده آنها به امر خدا امر مىكند و آن امر را به مأمور مىرساند و فرمانبر نيز مأمور به امر خدا و مطيع اوست ؛ در ايشان ابداً شائبه أنانيّت و نفسانيّت نيست .
چنان كه ميگويد :
وَ ما مِنَّا إِلَّا لَهُ مَقامٌ مَعْلُومٌ
. « 3 »
هامش
( 1 ) آيه 27 ، از سوره 21 : الانبيآء
( 2 ) ذيل آيه 6 ، از سوره 66 : التّحريم
( 3 ) آيه 164 ، از سوره 37 : الصّآفّات