شهوترانى دنيوى مخلّد گرديد ؛ و خداوند مثل او را به سگ مىزند ؛ سپس مىفرمايد :
ذلِكَ مَثَلُ الْقَوْمِ الَّذِينَ كَذَّبُوا بِآياتِنا فَاقْصُصِ الْقَصَصَ لَعَلَّهُمْ يَتَفَكَّرُونَ
« 1 » ( اينست مثل گروهى كه آيات ما را دروغ پنداشتند ، پس تو اى پيغمبر ! داستانهاى ما را براى آنها بيان كن ؛ به اميد آنكه تفكّر كنند ! ) در سورهء غافر مىفرمايد :
وَ لَقَدْ أَرْسَلْنا رُسُلًا مِنْ قَبْلِكَ مِنْهُمْ مَنْ قَصَصْنا عَلَيْكَ وَ مِنْهُمْ مَنْ لَمْ نَقْصُصْ عَلَيْكَ وَ ما كانَ لِرَسُولٍ أَنْ يَأْتِيَ بِآيَةٍ إِلَّا بِإِذْنِ اللَّهِ فَإِذا جاءَ أَمْرُ اللَّهِ قُضِيَ بِالْحَقِّ وَ خَسِرَ هُنالِكَ الْمُبْطِلُونَ
. « 2 » ( و هرآينه تحقيقا ما پيغمبرانى را پيش از تو فرستادهايم كه : داستان بعضى از آنها را براى تو گفتهايم ؛ و داستان برخى از آنها را براى تو نگفتهايم . و براى هيچ پيامبرى چنين قدرتى نيست كه : بتواند آيهاى را بياورد ، مگر با اجازهء خدا . بنابراين چون أمر خدا دررسد ؛ به حقّ حكم كرده مىشود ؛ و در آنجا أهل بطالت ، دچار خسران خواهند شد . ) و پس از سه آيه مىگويد :
أَ فَلَمْ يَسِيرُوا فِي الْأَرْضِ فَيَنْظُرُوا كَيْفَ كانَ عاقِبَةُ الَّذِينَ مِنْ قَبْلِهِمْ كانُوا أَكْثَرَ مِنْهُمْ وَ أَشَدَّ قُوَّةً وَ آثاراً فِي الْأَرْضِ فَما أَغْنى عَنْهُمْ ما كانُوا يَكْسِبُونَ
« 3 » ( بنابراين ، آيا اين مردمان ، در روى زمين سير و گردش نمىكنند ؛ تا نظر كنند ، و ببينند : عاقبت كار آنان كه پيش از ايشان آمدهاند ، و هم از جهت أفراد ، و هم از جهت قدرت و آثار از اينان بيشتر و قوىتر بودهاند ، چه شده است ، و به كجا منتهى گرديده است ؟ ! پس آنچه را كه در دنيا كسب كردهاند ؛ أبدا دستى از آنان نگرفت ، و ايشان را بىنياز ننمود . ) در علم حكمت متعاليه ، و فلسفهء الهيّه به ثبوت رسيده است كه : نفس
هامش
( 1 ) آيهء 176 ، از سورهء 7 : أعراف .
( 3 و 2 ) - به ترتيب ، آيهء 78 و آيهء 82 ، از سورهء 40 : غافر .