پارچه را بر ميگردانند و تو ميگذارند ؛ اين را سِجاف ميگويند . چون ناخنها هم از بُنِ خود ميخواهند به روى گوشت انگشتان اتّصال پيدا كنند ، سجافى خداوند تبارك و تعالى گذارده است كه آن را بنان گويند .
خداوند در اين آيه مباركه ميفرمايد : اين انسان چه ميگويد و چه مىپندارد كه ما توانائى بر جمع كردن استخوانهايش را نداريم ؟ ما همهء اعضاء و جوارح او را گرد مىآوريم ؛ گوشتها و استخوانها را جمع مىنمائيم ، رگ و پى و پوست و ناخن و حتّى بنان را هم كه كوچكترين عضو از اعضاء اوست تسويه مىكنيم .
مبناى شبهات منكرين معاد ، توهّم عجز و ناتوانى خداوند است
و بنابراين شبهاتى را كه مادّيّين براى انكار معاد كردهاند ، در صورت عجز و ناتوانى خداست ؛ و حاشا و كلّا كه قدرت خدا محدود به حدّى و يا منحصر در ايجاد موجودى خاصّ بوده باشد ، بلكه قدرت او كامل و شامل است ، و حتّى از ايجاد و عودت دادن بنان هم دريغ نمىكند ، و انسان را با تمام شراشر وجود حتّى با نوار و زوارهاى كه در اطراف ناخن اوست ، براى حساب و كتاب به محشر وارد مىسازد .
بيان و توضيح شبههء آكل و مأكول ؛ اشكال اوّل
در باب معاد جسمانى شبههاى نمودهاند كه به نام شبههء آكِل و مأكول معروف شده و در كتب و دفاتر ثبت و ضبط شده است ؛ و محصّل اين شبهه اينست :
خداوند چگونه تمام مردگان را زنده مىكند و در محشر حضور ميدهد ، با آنكه در اين دنيا همه آكل و مأكول يكديگرند ؟ بلكه