خوارجاند ) لذا همهء مسلمين را غير از خوارج كافر مىدانست . و عكرمه در مسجد مىايستاد و مىگفت : در اين مسجد يك نفر مسلمان نيست و همه كافرند .
مصعب زبيرى گويد : عكرمه خارجى مذهب بوده است ، و عطاء ، عكرمه را از اباضيّه مىدانست .
و احمد حنبل گويد : عكرمه از صفريّه بوده است ( و آنها نيز از غلات خوارج بودهاند ) .
يحيى بن بكير گويد : عكرمه به مصر رفت و از آنجا اراده داشت به مغرب برود ، و تمام خوارجى كه در مغرب هستند دين خود را از عكرمه گرفتهاند .
و خالد بن عمران گويد : ما در مغرب زمين بوديم موسم حجّ رسيد ، عكرمه در مغرب بود و مىگفت : من دوست داشتم كه در دست خود حربهاى داشتم و در راه حاجيان كه حجّ كرده مىايستادم و همه را گردن مىزدم ( چون قائل به كفر همهء اهل قبله بود غير از طايفهء خوارج ) . و راجع به قرآن نيز بدبين بوده و نظر سوء داشته است .
ايّوب از عكرمه حكايت كرده كه او مىگفت : خداوند آيات متشابه را در قرآن آورده تا مردم را گمراه كند .
اين راجع به مذهب و عقيدهء او . امّا دربارهء كذب و دروغ او داستانها گفتهاند . ابن ابى شعيب گويد : از حالات عكرمه از محمّد بن سيرين پرسيدم ، در پاسخ گفت . . . كذّاب و دروغگوست .
عفّان گويد كه : وهيب گفت : من در نزد يحيى بن سعيد انصارى و ايّوب بودم كه سخن از عكرمه به ميان آمد ، يحيى بن سعيد گفت : مردى كذّاب است ، ابراهيم بن ميسره گويد : طاوس يمانى مىگفت : اگر غلام ابن عبّاس عكرمه دروغگو نبود مردم از نواحى دور براى اخذ علم از او كاروانها حركت مىدادند .
ابراهيم بن منذر گويد : هشام بن عبد اللّه مخزومى گفت : شنيدم كه ابن ابى - ذئب مىگفت : من عكرمه را ملاقات كردم ، در گفتارش موثّق نبود .
محمّد بن سعد گويد : عكرمه مردى دانشمند و كثير العلم بود و لكن به حديث او اهل روايات اعتنا نمىكنند و مردم دربارهء او سخنها مىگويند . داستان جعل احاديث دروغ او جاى ترديد نيست .
امام شناسى (فارسى) — صفحة 211
مساهمون: السيد محمد حسين الطهراني
ص٢١١