حركت وضعى خورشيد
براى نخستينبار گاليله با تلسكوپ خود در سطح خورشيد چند لكهء سياه ديد و خيلى هم تعجب نمود . در صورتى كه ما خورشيد را موقع غروب در هواى غبارآلودى ملاحظه كنيم يا در ميان روز با شيشهء تار به آن نگاه كنيم آن را كاملًا بىلكه مىبينيم .
با يك تلسكوپ بزرگ سطح خورشيد چون تودهء ابر به نظر مىرسد . اينها ابرهاى برف و باران نيستند ، بلكه توده هايى از بخارات ملتهبى هستند كه گازهاى آهن و سرب و قلع و مواد ديگرى كه از اين كوره بزرگ بر مىخيزد ، در آن موجود است .
لكهء سياهى كه گاليله ملاحظه نمود چيزى شبيه دهانهء آتشفشان است كه اگر روز به روز خورشيد را رصد كنيم ملاحظه خواهد شد اين لكهها تغيير مكان داده ، به سمت مشرق خورشيد متوجه مىشوند و در نتيجهء همين مراقبتها بود كه براى نخستينبار پى بردند خورشيد مانند زمين به دور محور مىگردد .
همانطور كه از چنين جسم عظيمالجثهاى ( كه قطر آن قريب يك ميليون و ششصد هزار كيلومتر است ) انتظار مىرود حركت دورانى آن خيلى كندتر از زمين بوده و هر دور آن تقريباً 25 روز طول مىكشد . « 1 » خورشيد به دور محور خود به همان سمت مىپيچد كه زمين به دور خورشيد حركت مىكند . « 2 » علت اينكه تمام سيارات منظومه از مغرب به سمت مشرق حركت مىكنند اين است كه چون حركت خورشيد از سمت مغرب به سمت مشرق مىچرخد ؛ نيروى جاذبهء آن ، همهء آنها را در اين مسير به حركت وامىدارد .
هامش
( 1 ) . در كتاب نجوم بىتلسكوب ( ص 55 ) مدت حركت را 27 روز نوشته است و مىگويد : لكهاى كه شما همين حالا ديديد چند روز بعد در لبهء شرقى خورشيد محو مىگردد و احتمال مىرود كه دو هفتهء بعد در لبهء ديگر ظاهر گردد .
( 2 ) . نجوم براى همه ، ص 12 - 13 .