تنها در سايهء پيشرفت علم مىتوان بشر را به قلهء سعادت رسانيد و به آمال و آرزوهاى ديرينهء وى پاسخ مثبت داد ؛ اما ديگر توجه ندارد كه دستگاه كنترلى لازم است تا محصول علم را در مسير سعادت بشر مصرف كند و در غير اين صورت به قول رئيس جمهورى فرانسه ، پمپيدو ، چيزى نخواهد گذشت كه همه چيز دست به دست هم داده تا جامعه را به يك مسابقهء سرگيجهآور ترقى مادى ، ترقىاى كه حدود آن معلوم نيست و هيچ پاسخى به آمال قلبى بشر نمىدهد ، بكشاند . « 1 »
راه اصلاح
اين اعترافات و دهها اعتراف ديگر حاكى از سرخوردگى غرب از زندگى ماشينى و كوتاهى و نارسايى علم از تفسير و توضيح بسيارى از مشكلات انسانى و ترميم بيچارگىهاى اوست . اين جاست كه پس از يأس و نوميدى مىتوان گفت : براى تجديد زندگى واقعى انسانى يك شانس بيش باقى نمانده است و آن ، بازگشت به مذهب و ارزشهاى اخلاقى و حفظ موازنهء ميان پيشرفتهاى مادى و معنوى است و هر نوع اصلاح و رفورمى كه منهاى « مذهب » و معنويت باشد ، سرود تخدير كنندنه و رؤياى شيرينى بيش نيست و نتيجهاى جز پديد آمدن بنبستهاى غيرقابل نفوذ در بر نخواهد داشت . « 2 »
هامش
( 1 ) . . اكسپرس ، به نقل از : كيهان ، شمارهء 9340 .
( 2 ) . . ر . ك : نبى صادقى ، انقلاب ارزشها ، مقدمهء استاد سبحانى .