مگر آن گروه از مشركان كه با آنان پيمان بستهايد و از عمل به پيمان چيزى كم نكردهاند و از كسانى كه بر ضد شما هستند پشتيبانى ننمودهاند ، با اين گروه تا آخر وقت پيمان ، وفادار باشيد ، خداوند پرهيزكاران را دوست مىدارد » .
5 . « فَإِذا انْسَلَخَ الأَشْهُرُ الحُرُمُ فَاقْتُلُوا المُشْرِكِينَ حَيْثُ وَجَدْتُمُوهُمْ وَخُذُوهُمْ وَاحْصُرُوهُمْ وَاقْعُدُوا لَهُمْ كُلَّ مَرْصَدٍ فَإِنْ تابُوا وَأَقامُوا الصَّلوةَ وَآتُوا الزَّكوةَ فَخَلُّوا سَبِيلَهُمْ انَّ اللَّهَ غَفُورٌ رَحِيمٌ ؛
هر وقت ماههاى حرام سپرى گرديد مشركان را در هر نقطهاى جستيد ، بكشيد و بگيريد و محاصره كنيد و در هر كمينگاه براى دستگيرى آنان بنشينيد ، هرگاه توبه كردند و نماز گزاردند و زكات پرداختند ، آنان را رها كنيد ؛ زيرا خداوند بخشنده و مهربان است » .
وقتى دولت جوان اسلام پايهگذارى گرديد ؛ پيامبر گرامى براى تثبيت موقعيت حكومت جوان خود ، با قبايلى پيمان بست . آنها بر دو دسته بودند :
1 . گروهى علاقهمند و وفادار به پيمان ؛
2 . گروهى ناكث و پيمان شكن .
در اين قطعنامه از آن گروه رفع امان گرديده و جان و مال آنان بىارزش شمرده شده ، كه به پيمانهاى خود وفادار نبودند و در هر فرصت مناسبى ، از پشت خنجر مىزدند . اين حقيقت از مجموع آيات شانزده گانهء سوره بهخوبى روشن مىگردد . اكنون جملههايى كه گروه وفادار را از گروه ناكث و پيمان شكن جدا مىسازد : « إِلّا الَّذِينَ عاهَدْتُمْ مِنَ المُشْرِكِينَ ثُمَّ لَمْ يَنْقُصُوكُمْ شَيْئاً وَلَمْ يُظاهِرُوا عَلَيْكُمْ أَحَداً فَأَتِمُّوا إِلَيْهِمْ عَهْدَهُمْ » .
در آيهء هفتم - كه بعداً به تفسير آن خواهيم پرداخت - چنين مىفرمايد :
« إِلّا الَّذِينَ عاهَدْتُمْ عِنْدَ المَسْجِدِ الحَرامِ فَما اسْتَقامُوا لَكُمْ فَاسْتَقِيمُوا لَهُمْ ؛
مگر افرادى كه با آنان نزد مسجدالحرام پيمان بستيد ، تا آنان وفادار هستند
در سرزمين تبوك (تفسير سوره توبه) (فارسى) — صفحة 24
مساهمون: الشيخ جعفر السبحاني
ص٢٤