راه و رسم زندگى بدون اين كه در مكتبى تعليم ببيند ، به الهام دهندهء دانا و تواناى آن پى برده مىشود .
اينك مواردى چند از اين هدايت تكوينى و الهام غيبى كه در جهان جانداران وجود دارد از نظر شما مىگذرد :
1 . مورچه
اگر به مورچههايى كه در گوشه و كنار خانهء شما زندگى مىكنند نگاهى بيفكنيد ، غوغايى از زندگى و تمدن در ميان لانههاى آنها مشاهده خواهيد نمود . اين حشره هنگامى كه سر از تخم در مىآورد ، بدون راهنمايى هيچ مربى و معلّمى به كليهء نيازمندىهاى خود آشناست و راه بر طرف كردن نيازهاى خود را مىداند ، مثلًا در لانهسازى ، تخمگذارى ، جمع كردن دانه و به دو نيم كردن آنها و تغذيه از حيوانات اهلى ريز و . . . كاملًا مهارت دارد تا آن جا كه گاه و بىگاه به تفريح پرداخته و مجالس انس و سرگرمى براى خود تشكيل مىدهد .
اين حشره به خصوصيات دانهها و اين كه برخى را بايد دو نيم و برخى ديگر رامثلًا چهار قسمت كند ، آشناست و بدون كوچكترين اخطار ، كارهاى مربوط به زمستان را به خوبى انجام مىدهد ، به همانگونه كه انسانها مثلًا در تابستان براى ايام زمستان سوخت و آذوقههاى مناسب تهيه مىكنند . طول لانههاى اين حشره نسبت به منطقههاى مختلف ، متفاوت است . گاهى در برخى از مناطق مانند استراليا بسيار بزرگ و طولانى است . اين حشره براى لانهء خود در و پنجره مىگذارد و در مواقع گرما درها را باز مىكند و در فصل سرما آنها را مىبندد .
2 . موريانه
اين حشرهء ريز ، با هوش مخصوص خود براى لانهسازى از سيمانى استفاده مىكند كه هنوز بزرگترين مهندسان زمينشناس به آن سيمان دست نيافتهاند و