سرانجام كسانى كه بدى كردند بد بود ، از بهر آن كه دروغزن سخنان اللَّه بودند و بر آن افسوس مىكردند » . « 10 » رسول اللَّه - صلى اللَّه عليه و آله و سلّم - گفت : « چون مؤمن گناهى مرتكب شود ، در قلب او نقطهء سياهى پديد مىآيد ، كه اگر توبه و استغفار كند ، قلب او صيقلى مىشود ، و اگر بر آن گناه بيفزايد خال سياه بزرگ مىشود ، و اين همان زنگارى است كه خدا در كتابش از آن ياد كرده است :
كَلَّا بَلْ رانَ عَلى قُلُوبِهِمْ ما كانُوا يَكْسِبُونَ
. « 11 » در روايت ديگرى از امام صادق - عليه السلام - آمده است : « چون خدا قصد نيكى كردن به بندهاى را داشته باشد ، نقطهء سفيدى در قلب او پديد مىآورد ، و در گوشهاى قلبش را مىگشايد ، و فرشتهاى را مأمور او مىسازد تا به تأييد او برخيزد ؛ و اگر براى بندهاى ارادهء بد كند ، نقطهء سياهى در قلب او پديد مىآورد ، و دريچههاى گوش قلب او را مىبندد ، و شيطانى را مأمور او مىسازد تا به گمراهيش بيندازد » . « 12 »
أَ فَلا تَذَكَّرُونَ
پس چرا پند نمىگيريد ، / 99 [ 24 ] و اين گونه كسان عذر پرستش هواهاى خود را با اين گفته بيان مىكنند :
وَ قالُوا ما هِيَ إِلَّا حَياتُنَا الدُّنْيا نَمُوتُ وَ نَحْيا وَ ما يُهْلِكُنا إِلَّا الدَّهْرُ
و گفتند چيزى جز اين زندگى دنيوى ما وجود ندارد كه در آن مىميريم و زنده مىشويم و چيزى جز روزگار ما را هلاك نمىكند .
چيزى جز نمود زندگى و مرگ وجود ندارد ، و نه حتّى خدايى كه آنها را مقدر كرده است ، و دهر چيزى جز طبيعت نيست ، و آيا ممكن است طبيعت اراده و حكومتى داشته باشد ؟ ! چرا به آسمانها و زمين و تدبير بزرگ و دقّت تقديرى كه در
هامش
( 10 ) - الروم / 10 .
( 11 ) - روضة الواعظين ، ص 414 .
( 12 ) - بحار الانوار ، ج 70 ، ص 57 .