كرده و گفته است :
وَ اللَّهُ أَنْبَتَكُمْ مِنَ الْأَرْضِ نَباتاً
و رويانيد براى شما از زمين گياه را » ، « 4 » و ما با وجود اين همه به قدرت خدا بر آفريدن مردمان و زنده كردن آنان پس از مرگ از راههاى بيشمارى ايمان داريم .
در خبر است كه امام صادق ( ع ) گفت : « چون خدا به برانگيختن خلق اراده كند ، آسمان را چهل روز به باريدن وا مىدارد ، پس پيوندهاى گسيخته پيوسته مىشود و گوشتها مىرويد » . « 5 » چون از او عليه السلام پرسيدند كه مرده جسدش از ميان مىرود ؟ گفت :
آرى تا اين حد كه هيچ گوشت و استخوانى براى او نمىماند و تنها سرشتى بر جاى مىماند كه از آن آفريده شده است ، و آن از بين نمىرود بلكه در گور گرد شده بر جاى مىماند كه از آن آفريده مىشود به همان گونه كه در آغاز آفريده شده بود » . « 6 » [ 12 - 14 ] آياتى كه گذشت همه براى از بين بردن شگفتى و استبعاد بعث از جانب كفار است كه مىگفتند :
أَ إِذا مِتْنا وَ كُنَّا تُراباً ذلِكَ رَجْعٌ بَعِيدٌ
، و اكنون قرآن بيان مىكند كه اين گمراهى در تاريخ بشريت تازه نبود ، بدان جهت كه گذشته شامل مثالهاى فراوانى از تكذيب اقوام پيشين بوده است .
كَذَّبَتْ قَبْلَهُمْ قَوْمُ نُوحٍ وَ أَصْحابُ الرَّسِّ
پيش از ايشان قوم نوح و اصحاب الرّسّ نيز تكذيب مىكردند .
آنان اصحاب چاهى بودند كه پس از كشتن پيامبر خود او را در آن چاه افكندند ( از عكرمة ) . و به گفتهء ديگرى ، رس نام چاهى بوده است كه در آن صاحب ياسين كشته شد ( از ضحاك ) ، و گفتهاند كه آنان قومى در يمامه در كنار چاههاى خود بودند ( از قتادة ) ، و به قولى آنان همان اصحاب اخدودند ، و به قولى ديگر سحق زنان در ميان اصحاب الرّس رايج بود ( از ابو عبد اللَّه عليه السلام ) ، و به آنچه به نظر من مىرسد آن است كه ايشان در يمامه بودند / 467 و رس نام چاهى است كه پيامبر خويش
هامش
( 4 ) - نوح / 17 .
( 5 ) - بحار الانوار ، ج 7 ، ص 33 .
( 6 ) - همان كتاب ، ص 43 .