واجب شد ، پس گفت : أُولئِكَ أَصْحابُ النَّارِ هُمْ فِيها خالِدُونَ آنان همدمان آتشند و جاودان در آن مىمانند » . [ 34 ] آيا كسانى كه به رسالت كافر شدند و به آن ادامه دادند مىتوانند توبه كنند ؟ هرگز . . . إِنَّ الَّذِينَ كَفَرُوا وَ صَدُّوا عَنْ سَبِيلِ اللَّهِ كسانى كه كفر ورزيدند و از رفتن مردمان به راه خدا جلو گرفتند . ظاهرا بزرگترين سدّ و جلوگيرى بازداشتن مردم از جهاد بوده باشد ، و لو با صادر كردن فرمانهاى سلطنتى كه در حقايق تزوير مىكند و آيات را مورد تحريف قرار مىدهد و واقع فاسد را خوب و پسنديده جلوهگر مىسازد . ثُمَّ ماتُوا وَ هُمْ كُفَّارٌ فَلَنْ يَغْفِرَ اللَّهُ لَهُمْ و سپس با كافرى از دنيا رفتند ، خدا هرگز آنان را نخواهد بخشيد . آرى ، اين كسان كه راه خدا را مىبندند ، و چنان گمان دارند كه هر چه زودتر به خدا توبه خواهند كرد و به او باز خواهند گشت ، يا اين كه گناهان خود را سبك مىشمارند ، يا چنان مىپندارند كه از راهيافتگاناند . / 273 [ 35 ] صلابت و استحكام جبههء داخلى شرط اساسى پيروزى است ، و سياق متوجه به مؤمنان مىشود و به آنان فرمان مىدهد كه - پس از طاعت - به مقاومت در برابر تبليغات ، پس از متراكم شدن دشواريها برخيزند ، چه مقصود آنان از صلح و سلام تسليم شدن و تحقير ديدن است . فَلا تَهِنُوا پس زبون و سست نشويد . از شكست مهراسيد ، و از دشمن ترس نداشته باشيد ، هر چند شماره و وسايل جنگ ايشان از شما بيشتر باشد . وَ تَدْعُوا إِلَى السَّلْمِ كه به صلح دعوت كنيد . پس اولين كس مباشيد كه در ميان دو گروه در حال جنگ گروه ديگر را به صلح دعوت مىكند ، و از مرگ و شكست بيم دارد . وَ أَنْتُمُ الْأَعْلَوْنَ در صورتى كه برترى با شماست . »
تفسير هدايت (فارسى) — صفحه 271
پدیدآورندگان: احمد آرام
ص۲۷۱