علمى و عملى را سپرى كردند . آن مرحوم از محضر عالم ربانى ، آيت الله قاضى نيز بهرهى فراوانى برد و مرحوم قاضى نيز ايشان را به عنوان وصى خويش معرفى نمود .
فرزند آن عالم فرزانه ، حجتالاسلام و المسلمين آقاشيخمحمود قوچانى در بيان ويژگىهاى ايشان مىفرمايند :
آنچه كه از سخنان پراكندهى ايشان به خاطر دارم آن است كه ايشان دو سال در قوچان تحصيل كرده و به مشهد آمده بودند و دورهى سطح را در مشهد گذرانده بودند . فلسفه را در خدمت مرحوم آقاىبزرگ ( شهيدى ) تكميل كرده بودند و بعداً كه به نجف رفته بودند ، در درس مرحوم آيت الله حاجشيخمحمدحسين اصفهانى ، معروف به « كمپانى » شركت مىكردند - كه البته مرحوم كمپانى در حدود يك سال پس از ميرزاى نائينى مرحوم شدند - و اولين دورهى درس خارج آيت الله العظمى خويى را هم ديده بودند . . . از مراجع و آقايان اجازاتى داشتندو پس از وفات مرحوم قاضى وقتى كه وصيتنامهى ايشان را ملاحظه كرده و متوجه شده بودند كه ايشان را وصى كردهاند و در همان جا تصريح به اجتهاد ايشان كردهاند ، خوشحال بودند كه شخصيتى مثل مرحوم قاضى هم به ايشان اجازهى اجتهاد دادند . عبارت مرحوم قاضى اين طور است : « اما وصى اين جانب در امر طريقت ، آقاى حاجشيخعباس مجتهد قوچانى . »
يكى از خصوصيات ايشان اين بود كه تا آخر عمر مىفرمودند : « من هيچى نيستم ! » كوچكترين ادعايى نداشتند ؛ درست مثل مرحوم قاضى . در اواخر عمر مرحوم قاضى ، خدمت ايشان رسيده و عرض كرده بودند كه : « پس از شما چه بايد كنيم ؟ » مرحوم قاضى وصيتنامهى خود را به ايشان داده بودند و مشاهده كرده بودند كه آقاى قاضى او را به عنوان وصى معرفى كردهاند . عرض كرده بودند كه : « اين چطور ممكن است ! با دست خالى كه نمىشود اين مسئوليت را بر عهده گرفت ! » هميشه نسبت به اقدام مرحوم قاضى اظهار تعجب مىكردند . به يكى از آقايان اظهار تعجب مرحوم والد را كه نقل كرده بودند ، ايشان فرموده بودند كه اين كه مرحوم قاضى ايشان را وصى خود كردهاند نكتهاش همين است كه ايشان ادعا ندارد . در عين تربيت افراد و شاگردان ، هيچ ادعايى نداشتند . « 1 »
هامش
( 1 ) - - مصاحبه با حجتالاسلام والمسلمين شيخمحمود قوچانى ، جمهورى اسلامى ، 21 / 12 / 1369 . .