خودنگهدارىِ بعد از انجام عمل شايسته ، اهمّيت بسيارى دارد . گاه فضايى كه بر روح انسانِ نيكوكار بعد از انجام عمل خوب حاكم مىشود ، چنان با ميكروب تكبّر و خودستايى همراه است ، كه گناهكار بر چنين فردى شرافت مىيابد ! به اين حديث از اميرالمؤمنين عليه السلام بنگريد :
سَيِّئِةٌ تَسوؤكُ خَيْرٌ مِنْ حَسَنَةٍ تُعْجِبُكَ . « 1 »
گناهى كه آدم بگويد : « خدايا غلط كردم ؛ ندانستم ؛ بيچاره بودم » بهتر از عمل خوبى است كه براى انسان عُجب و خودپسندى بياورد . / باگر انسانى آنقدر بىجنبه و كمظرفيّت باشد كه بعد از انجام عمل نيكو ، حالت رضايت از خويش در او ايجاد شود ، نه تنها ارتقاء رتبه نمىيابد ؛ كه در قعر درّهى بدعاقبتى درمىغلتد . /
در آيهى « يَا أَيُّهَا الَّذينَ آمَنُوا إِتَّقُوا اللَّهَ وَ لْتَنْظُر نَفْسٌ مَّا قَدَّمَتْ لِغَدٍ وَ اتَّقُوا اللَّهَ انَّ اللَّهَ خَبيرٌ بِمَا تَعْمَلوُنَ » « 2 » ، در دو جملهى پشت سر هم ، دوبار امر به تقوا شده است . در آخر آيه هم مىفرمايد :
« انَّ اللَّهَ خَبيرٌ بِمَا تَعْمَلوُنَ » ؛
خداوند خود از عمل نيك شما اطلاع دارد .
يعنى نياز به تبليغ عملتان نداريد ! آن كس كه بايد بداند شما چه كردهايد ، مىداند ! به رُخ كشيدن چرا ؟ اگر عملى را انجام مىدهى ، با بازگو كردن آن ضايعش نكن !
رياكارى در حمّام !
خدا استاد ما مرحوم آيتاللَّه آقاى آخوندى همدانى را رحمت كند . دلّاك
هامش
( 1 ) - / غررالحكم ، حديث 7081 .
( 2 ) - / حشر ، 18 . اى كسانى كه ايمان آوردهايد ! از ( مخالفت ) خدا بپرهيزيد ؛ وهركس بايد بنگرد تابراى فردايش چه چيز از پيش فرستاده ؛ و از خدا بپرهيزيد كه خداوند از آنچه انجام مىدهيد آگاه است .